تاریخ انتشار : ۱۸ مرداد ۱۳۹۵


یک نوع حوادث و تحوّلات در سراسر نظام کائنات رخ می‌دهد که بلافاصله سبب به هم خوردن نظام آفرینش می‌گردد. این نوع علائم را می‌توان (مشاهد الساعه) نامید؛ یعنی حوادثی که وقوع آن‌ها خبر قطعی از پایان یافتن عمر دنیا و وقوع قیامت می‌دهد. از آغاز این نشانه‌ها مشخّص می‌شود که عمر جهان دیگر سپری می‌گردد و حیات دنیوی آن‌ها پایان خواهد یافت.
این نشانه‌ها عبارت است از دگرگونی‌های کیهانی همانند حوادث مهمّ آسمان، زمین، دریاها، کوه‌ها، خورشید و ستارگان و …. در یک کلمه می‌توان گفت: نظام کنونی موجود فروریخته و قیامت موعود برپا می‌گردد و زندگی نوینی از آفرینش شروع می‌شود، زیرا این پایان حقیقی حیات نیست بلکه خود نوید بخش حیات نوین و جاودان می‌باشد. همان حیاتی که قرآن آن را قیامت و رستاخیز می‌نامد. البتّه عقل و خرد نیز چنین حکم می‌کند که نظام نوین زندگی در نظام متغیر و فرسوده پیشین ممکن نیست بلکه باید این طرح نو، در جهان نو؛ با قوانین جدید و ثابت پیاده شود.
طبعاً چنین حادثه‌ای شگفت و شکننده خواهد بود. اکنون به قسمتی از آیاتی که در این زمینه وارد شده است توجّه کنید؛
{إِذَا الشَّمْسُ کوِّرَتْ وَ إِذَا النُّجُومُ انْکدَرَتْ}. ([۱])در آن زمان خورشید و ستارگان در هم پیچیده و تیره.
{وَ إِذَا الْجِبَالُ سُیرَت}.در آن زمان کوه‌ها به حرکت درآیند.
{وَ جُمِعَ الشَّمْسُ وَ الْقَمَرُ}. ([۲])ماه و خورشید با خارج شدن از مدار به هم می‌پیوندند.
{إِذا زُلْزِلَتِ الْأَرْضُ زلزال‌ها}. ([۳])زلزله عظیمی کره زمین را چنان می‌لرزاند که همه چیز در هم کوبیده می‌شود.و این زلزله اشاره به نوع خاصی از زلزله دارد که دیگر هیچ چیزی به حال خودش باقی نمی‌ماند.
{وَأَخْرَجَتِ الأَرْضُ أَثْقالَها}.آنچه زمین در درون خود دارد بیرون خواهد ریخت.«أثقال» جمع «ثَقَل» با دو فتحه است. یعنی متاع و اثاث البیت، و حاصل آن که آنچه در شکم زمین که خارج از ماهیت آن است، آن‌ها را بیرون می‌ریزد؛ ظاهراً مقصود آیه انسان‌ها هستند که از درون زمین بیرون می‌آیند.
{لَّا تَرَی فی‌ها عِوَجًا وَ لَا أَمْتًا}. ([۴])تمام پستی و بلندی‌های زمین یکسان و صاف می‌شود.
{وَإِذَا الْبِحارُ فُجِّرَتْ}. ([۵])دریاها شکافته و جاری می‌شود.
{وَ إِذَا الْبِحارُ سُجِّرَتْ}. ([۶])و آب‌های مواج به شعله‌های آتش تبدیل می‌گردد.
{وَحُمِلَتِ الأَرْضُ وَالْجِبالُ فَدُکتا دَکهً واحِدَهً}. ([۷])زمین و کوه‌ها از جا برداشته و یکباره در هم کوبیده و متلاشی می‌گردند.
{وَ تَکونُ الْجِبالُ کالْعِهْنِ}. ([۸])و همچون پنبه زده شده در هم می‌ریزند.علّت از هم پاشیدگی کوه‌ها شاید زلزله‌ای باشد که در آستانه قیامت رخ می‌دهد.
{یوْمَ تَرْجُفُ الأَرْضُ وَالْجِبالُ وَکانَتِ الْجِبالُ کثیباً مَهیلاً}. ([۹])روزی که زمین و کوه‌ها به لرزه آید و کوه‌ها به صورت تلّی از شن درآید.
{وَ بُسَّتِ الْجِبالُ بَسًّا فَکانَتْ هَباءً مُنْبَثًّا}. ([۱۰])و چون گرد و غبار در فضا پراکنده می‌گردند.
{فَإِذَا انْشَقَّتِ السَّماءُ فَکانَتْ وَرْدَهً کالدِّهانِ}. ([۱۱]) آسمان شکافته و همچون روغن مذاب، گلگون گردد.
{یوْمَ تَکونُ السَّماءُ کالْمُهْلِ}. ([۱۲])و آسمان هم چون فلز گداخته می‌شود.
{یوْمَ نَطْوِی السَّماءَ کطَی السِّجِلِّ لِلْکتُبِ}. ([۱۳])روزی که آسمان را همچون طومار در هم می‌پیچیم.
{فَارْتَقِبْ یوْمَ تَأْتی السَّماءُ بِدُخانٍ مُبینٍ}. ([۱۴])پس منتظر روزی باش که آسمان دود آشکاری پدید آورد.
{وَ إِذَا الْکواکبُ انْتَثَرَتْ}. ([۱۵])آن زمان که ستارگان پراکنده شوند و فرو ریزند.
{فَإِذَا النُّجُومُ طُمِسَت}. ([۱۶])آن زمان که ستارگان، محو و تاریک گردند.
{یوْمَ تُبَدَّلُ الأَرْضُ غَیرَ الأَرْضِ وَالسَّمَاوَات}. ([۱۷])روزی که این زمین به زمین دیگر و آسمان‌ها به آسمانی دیگر تبدیل شود.
{الْقارِعَهُ مَا الْقارِعَهُ وَما أدْراک مَا الْقارِعَهُ یوْمَ یکونُ النَّاسُ کالْفَراشِ الْمَبْثُوثِ وَتَکونُ الْجِبالُ کالْعِهْنِ الْمَنْفُوشِ}. ([۱۸])کوبنده، چیست کوبنده؟ و تو چه دانی که کوبنده چیست؟ روزی که مردم چون پروانه [های] پراکنده گردند، و کوه‌ها مانند پشمِ زده‌شده رنگین شود.
در این آیه اشاره به وضع انسان‌های سرگردان شده است که در نخستین ضربه‌ها به قدری وحشت زده به هیجان می‌آیند که همچون پروانگانی که پی در پی به شعله‌های شمع‌ها می‌کوبند تا بسوزند و نابود شوند، خود را به هر طرف می‌زنند! گرچه داستان نویسان و قصه گویان معروف و مشهور دربارهٔ پروانه و شمع در اذهان مردم داستان‌ها و تشبیهات عجیب و غریب تعریف و تحریر نموده‌اند، همچنین شاعران خوش سلیقه شعرهای متنوع سروده و ترسیم کرده‌اند بر اینکه پروانهٔ عاشق همیشه قربانی راه عشقِ که به معشوق بی رحم و سنگدلی همچون شمع دارد می‌شود، می‌سوزد. و حال آنکه پروانه هرگز قربانی راه عشق به شمع نمی‌شود بلکه قربانی راه فراموشکاری خویش است زیرا پروانه حافظه‌اش به قدری ضعیف است که با نزدیک شدن به شعلهٔ شمع و احساس سوزش گرما فوراً به عقب بر می‌گردد، امّا با گذشت یک لحظه، فراموشی به او دست می‌دهد، مجدّداً به سوی شعلهٔ شمع بر می‌گردد، این کار را آنقدر تکرار می‌کند تا جان خود را از دست بدهد.
و شاید تشبیه مردم در آیات مذکور به پروانه‌های پراکنده به هنگام ظهور نخستین نشانه‌های وحشتناک رستاخیز برای نشان دادن عظمت حادثه است که افکار و عقل‌ها را از کار می‌اندازد و هوش و حافظه را به کلی از بین می‌برد؛ جمعیت گاه به آنطرف و گاه به این طرف همانند مستان در حرکت‌اند.
این بود قسمتی از نشانه‌های جهان دیگر در آیات.امیرمؤمنان (علیه السلام) که سخنش آثار علم الاهی، و بوی عطر سخن پیامبر اکرم (صل الله علیه وآله وسلم) را به همراه دارد.
در نهج البلاغه به برخی از نشانه‌های قیامت اشاره نموده و می‌فرماید: تَدُک الشُّمُّ الشَّوَامِخُ وَالصُّمُّ الرَّوَاسِخُ فَیصِیرُ صَلْدُهَا سَرَاباً رَقْرَقاً وَمَعْهَدُهَا قَاعاً سَمْلَقاً فَلا شَفِیعٌ یشْفَعُ وَلا حَمِیمٌ ینْفَعُ وَلا مَعْذِرَهٌ تَدْفَعُ. ([۱۹])کوه‌های محکم و سر به فلک کشیده فرو می‌ریزند و قسمت‌های سخت آن نرم، چون سرابی می‌ماند. کوهستان‌ها با زمین هم‌سطح می‌گردد چنان که نه پستی و نه بلندی موجود است. در آن روز نه شفیعی شفاعت کند، و نه خویشاوندی حمایت نماید، و نه پوزشی پذیرفته گردد.
امّا از چگونگی آینده جهان با محاسبات علمی چندان نمی‌توان خبر داد. منبع این دگرگونی، قرآن و روایات ائمّه معصومین (علیهم السلام) است که به گوشه‌هایی از آن اشاره شد، امّا این که چگونه رخ خواهد داد، روشن نیست. تنها چیزی که از این شرایط می‌توان به دست آورد، این است که در چنین شرایطی وحشت و هراس همه را فرا می‌گیرد، جز کسانی که قلبی مالامال از ایمان و محبّت به خداوند دارند. در این هنگام شیپور مرگ همگان دمیده می‌شود و همه جز آن‌هایی را که خداوند بخواهد می‌میرند. ([۲۰])
 
منابع
[۱]) تکویر/۱ ـ ۳.[۲]) قیامت/۹. [۳]) زلزله/۱. [۴]) طه/۱۰۷.[۵]) انفطار/۳. [۶]) تکویر ۶. [۷]) حاقه/۱۴. [۸]) معارج/۹. [۹]) مزمل/۱۴. [۱۰]) واقعه/۵ و ۶. [۱۱]) رحمان/۳۷. [۱۲]) معارج/۸.[۱۳]) انبیاء/۱۰۴.[۱۴]) دخان/۱۰. [۱۵]) انفطار/۲. [۱۶]) مرسلات/ ۸.[۱۷]) ابراهیم/ ۴۸.[۱۸]) قارعه/ ۱ ـ ۵[۱۹]) خطبه ۱۹۵، ص ۳۰۹.[۲۰]) زمر/۶۸.
 
برگرفته از کتاب “برزخ و معاد نهایی” نوشته ی محمد عظیم محسنی دایکندیاختصاصی مجمع جهانی شیعه شناسی
 
 


برچسب ها :
، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ،
دیدگاه ها
تازه ترین مطالب
کلمه مولی در حدیث غدیر به چه معناست؟

کلمه مولی در حدیث غدیر به چه معناست؟

کلمه «مولی» در حدیث غدیر از منظر علمای اهل سنت چگونه است؟

کلمه «مولی» در حدیث غدیر از منظر علمای اهل سنت چگونه است؟

چه نامها و صفاتی در روایات برای روز غدیر ذکر شده است؟

چه نامها و صفاتی در روایات برای روز غدیر ذکر شده است؟

آیا روایت حسن مثنی در انکار دلالت حدیث غدیر ، صحت دارد ؟

آیا روایت حسن مثنی در انکار دلالت حدیث غدیر ، صحت دارد ؟

سجده بر تربت امام حسین(ع)

سجده بر تربت امام حسین(ع)

«من کنت مولاه فهذا علی مولاه»، این سخن پیامبر خدا(ص) تنها یک جمله خبری است و هیچ توصیه‌ای در آن وجود ندارد که ولایت علی(ع) را بپذیریم؟

«من کنت مولاه فهذا علی مولاه»، این سخن پیامبر خدا(ص) تنها یک جمله خبری است و هیچ توصیه‌ای در آن وجود ندارد که ولایت علی(ع) را بپذیریم؟

آیا امام علی(ع) از کودکی دارای تمام مقامات معنوی بوده و روز غدیر تنها برای یک نصب تشریعی بود؟

آیا امام علی(ع) از کودکی دارای تمام مقامات معنوی بوده و روز غدیر تنها برای یک نصب تشریعی بود؟

آیا پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله) در واقع، از طرح علنی جانشینی در غدیر خم واهمه داشت؟

آیا پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله) در واقع، از طرح علنی جانشینی در غدیر خم واهمه داشت؟

در جریان غدیر خم ولایت سیاسی مد نظر پیامبر بوده است یا ولایت دینی و عرفانی؟

در جریان غدیر خم ولایت سیاسی مد نظر پیامبر بوده است یا ولایت دینی و عرفانی؟

آیا حدیث غدیر از طریق زنان هم نقل شده است ؟

آیا حدیث غدیر از طریق زنان هم نقل شده است ؟

قرآن و آبادی زمین

قرآن و آبادی زمین

سبک زندگی قرآنی امام حسین (علیه السلام)

سبک زندگی قرآنی امام حسین (علیه السلام)

معنی «اللهم وال من والاه و عاد من عاداه» که پیامبر(ص) در غدیر خم فرمودند چیست؟

معنی «اللهم وال من والاه و عاد من عاداه» که پیامبر(ص) در غدیر خم فرمودند چیست؟

نظر ابن جریر طبری در مورد واقعه غدیر خم و ولایت امام علی(ع) چیست؟

نظر ابن جریر طبری در مورد واقعه غدیر خم و ولایت امام علی(ع) چیست؟

تفاوت بین «اکمال» و «اتمام» در آیاتی مانند آیه غدیر در چیست؟

تفاوت بین «اکمال» و «اتمام» در آیاتی مانند آیه غدیر در چیست؟