تاریخ انتشار : ۲۷ دی ۱۳۹۷


عصمت اهل بیت

 

مهمترین ادله اشاعره و معتزله بر اعتبار نداشتن عصمت امام بدین شرح است:۱ـ ۵٫ عصمت نداشتن دلیل نمی‌خواهد، بلکه اشتراط آن احتیاج به دلیل دارد.۲ـ ۵٫ ابوبکر و عمر و عثمان امام بودند و کسی عصمتشان را واجب و لازم ندانسته است.۳ـ ۵٫ امام حجت از سوی خدا نیست؛ بلکه وکیل و نائب از سوی مردم است؛ زیرا ما مسائل دین را از امام نمی‌گیریم بلکه از پیامبر می‌گیریم و او حجت و عصمتش لازم است.مهم‌ترین ادله شیعه برای اثبات عصمت ائمه بدین شرح است:۱ـ ۶٫ بر اساس کتاب و سنت، امامت استمرار نبوت و کامل کننده رسالت است؛ پس دلایل عقلی عصمت نبی شامل امام هم می‌شود، با این تفاوت که امام وحی دریافت نمی‌کند، بلکه مسئولیت تبیین معارف وحیانی را دارد.۲ـ ۶٫ امام حافظ شرع و مسئول هدایت دینی افراد است؛ و یگانه راه مطمئن برای حفظ شریعت این است که امام معصوم باشد و کتاب و سنت، اجماع علما و اجتهاد، احتمال خطا را از بین نمی‌برد؛ زیرا تفاصیل شریعت در کتاب و سنت نیامده و کتاب و سنت به خودی خود هم سخن نمی‌گویند، بلکه نیاز به مفسر دارند؛ اجماع افراد غیر معصوم هم احتمال خطا را از بین نمی‌برد و آمران به معروف نیز اگر معصوم از خطا نباشند، چه بسا در شناخت معروف به خطا بروند.۳ـ ۶٫ مردم در شناخت دین و اجرای آن مصون از خطا نیستند. اگر امام نیز معصوم نباشد، به امام دیگری نیاز است و اگر او هم معصوم نباشد، به امام دیگر و … نیاز است در نتیجه تسلسل لازم می‌آید.۴ـ ۶٫ در آیه ۱۲۴ سوره بقره امامت عهد الهی دانسته شده است که به ظالمان نمی‌رسد. از طرف دیگر در فرهنگ قرآن هر گناهی ظلم است. پس چاره‌ای جز عصمت امام باقی نمی‌ماند. حتی برخی مفسران اهل سنت نیز این آیه را دلیل عصمت انبیا و فاسق نبودن امام می‌دانند.۵ـ۶٫ در آیه ۱۱۹ سوره توبه امر شده است به وجوب همراهی با صادقین و معنای مصاحبت، پیروی از امام معصوم است. اگر منظور از «صادقین» غیر از امامان معصوم باشد، لازمه‌اش تبعیت همه مسلمانان و از جمله معصومین از غیر معصوم است و این عقلاً قبیح است. از روایات نیز استفاده می‌شود که پیامبر(صلی الله و علیه و آله) شود و ائمه معصومین(علیهم السلام) مصداق صادقین هستند و مرتبه کامل عصمت و طهارت جز در خاندان پیامبر(صلی الله و علیه و آله) وجود ندارد.۶ـ ۶٫ قرار گرفتن شهادت «من عنده علم الکتاب» در کنار شهادت خداوند در آیه ۴۳ سوره رعد بیانگر این است که «من عنده علم الکتاب» مانند قرآن که شهادت خداست از هر گونه خطا مصون است و به شهادت روایات صحیح و فراوان، علی(علیه السلام) مصداق «من عنده علم الکتاب» است و چون ائمه نور واحدند شامل سایر أئمه هم می‌شود.۷ـ ۶٫ ولایت «الذین آمنوا» در آیه ۵۵ سوره مائده در کنار ولایت خدا و رسول قرار گرفته است. پس چنین کسانی هم شأن پیامبر و ولایت آنها همانند ولایت اوست. بنابراین باید همانند پیامبر معصوم باشند. از سوی دیگر مصداق «الذین آمنوا» به گواه روایات فراوان از شیعه و اهل سنت، حضرت علی(علیه السلام) است؛ اما از آنجایی که فعل «یؤتون الزکاه و هم راکعون» به صورت مضارع و جمع آمده است و شامل همه أئمه اطهار(علیهم السلام) می‌شود و اعطای انگشتر در حین رکوع، نمونه‌ای از فعل ولی خداست.۸ـ ۶٫ در آیه ۵۹ سوره نساء در کنار امر به اطاعت از پیامبر به اطاعت از اولی الامر نیز امر شده است و این امر مطلق است که لازمه آن عصمت اولی الامر خواهد بود؛ زیرا اگر اولی الامر معصوم نباشد، لازمه‌اش این است که خداوند به پیروی از شخص گناهکار و ظالم و دروغگو و… امر نموده باشد و چنین امری از خدای حکیم قبیح خواهد بود و هیچگاه امر قبیح از خداوند صادر نمی‌شود.اما در مصداق «اولی الامر» گزینه‌هایی چون زمامداران، خلفای راشدین، اهل حل و عقد و ائمه معصومین، مطرح است. امّا با توجه به آیات ولایت، تطهیر و … و نیز روایات پیامبر اکرم(صلی الله و علیه و آله) مانند حدیث سفینه و ثقلین و … که از طریق شیعه و اهل سنت نقل شده، ثابت می‌شود که مراد از «اولی الامر» فقط أئمه دوازده گانه است.۹ـ ۶٫ طبق آیه ۳۳ سوره احزاب، اراده تکوینی خداوند تنها به بر طرف نمودن هرگونه رجس و پلیدی از اهل بیت تعلق گرفته است.با بیان چند مقدمه زیر می‌توان از این آیه، عصمت أئمه و امامان دوازدگانه را اثبات نمود:الف ـ در اراده تکوینی خداوند تخلف مراد از اراده امکان ندارد؛ب ـ رجس را اهل لغت هم آلودگی‌های جسمی و ظاهری و هم به آلودگی‌های باطنی و درونی، معنا کرده‌اند و در قرآن نیز چنان چه از تفاسیر استفاده می‌شود به تمام آلودگی‌های ظاهری و باطنی و رذایل اخلاقی و اعتقادی و امور منفوره اطلاق شده است؛ج ـ با توجه به دخول الف و لام جنس بر سر کلمه «رجس» در آیه شریفه معنای آیه این است که اراده تکوینی خدا به پاکی از تمامی انواع پلیدی‌ها و هیأت‌های خبیثه و رذیله تعلق گرفته است. گواه این مطلب جمله «یطهّرکم تطهیراً» است که به عنوان تأکید جمله قبل «لیذهب عنکم الرجس» به کار رفته است و چنین ازاله‌ای با عصمت الهی منطبق می‌شود؛د ـ اراده تکوینی خدا در این‌جا مستلزم جبر نیست؛ زیرا اراده بر این تعلق گرفته که اهل‌بیت بر اساس بینش و آگاهی و اختیار خود از پلیدی‌ها دوری گزینند؛ﻫ ـ طبق روایات زیادی از طرق شیعه و اهل سنت، مقصود از «اهل بیت»، پنج تن آل عبا هستند؛و ـ به عقیده دانشمندان شیعه این آیه علاوه بر عصمت از گناه، عصمت امام از سهو و اشتباه را هم ثابت می‌کند و شامل نه امام از نسل امام حسین(علیه السلام) نیز می‌شود؛ زیرا به موجب روایات فراوان و ادله باهره، آنها همگی از نور واحدند.۱۰ـ ۶٫ مصداق «انفسنا» در آیه ۶۱ سوره آل عمران حضرت علی(علیه السلام) است که روایات زیادی از طریق شیعه و اهل سنت مؤید آن است و عصمت نفس پیامبر(صلی الله و علیه و آله) نیز ـ از نظر شیعه و اهل سنت ـ مسلم است.۱۱ـ ۶٫ در آیه ۶۷ سوره مائده ابلاغ ولایت حضرت علی(علیه السلام) به منزله انجام دادن رسالت خدا دانسته شده است. اگر شخصی که جانشین پیامبر می‌شود تمام اوصاف «مستخلف عنه» از جمله عصمت را نداشته باشد، موجب هدایت مردم به سوی سعادت نخواهد بود و این به دور از حکمت بالغه الهی است.۱۲ـ ۶٫ روایات زیادی از پیامبر(صلی الله و علیه و آله) در فضایل اهل بیت(علیهم السلام) روایت شده است که به وضوح دال بر عصمت آنهاست، در برخی تصریح به عصمت آنها شده و برخی به طور غیر مستقیم دلالت بر عصمت ائمه(علیهم السلام) می‌کند.شیعه علاوه بر انبیا و أئمه(علیهم السلام) حضرت زهرا(سلام الله علیها) را نیز معصوم می‌داند.
منبع : اختصاصی مجمع جهانی شیعه شناسی

 

 

 

http://shiastudies.com

عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت.عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت. عصمت اهل بیت

برچسب ها :
، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ،
دیدگاه ها