محدوده بحث محکم و متشابه در علوم اسلامی«محکم و متشابه» از موضوعاتی است که شناخت آن می تواند بر دانش های مختلف اسلامی تأثیر گذارد و حتی در نگرش به قرآن تعیین کننده باشد. وجود این آیه در قرآن از سویی و جایگاه قرآن در دانش های گوناگون اسلامی از سوی دیگر، سبب شده است […]

۱٫ محکم و متشابه در آینه ی لغت و اصطلاحریشه ی لغوی کلمه محکم « حَکَم » به معنای « مَنَعَ » است؛ اما نه این که با منع از هر جهت یکسان باشد. راغب در مفردات می گوید:حَکَم اصله مَنَع منعاً لاصلاح؛ (۲)ریشه حکم منع است منعی که برای اصلاح است.لغت شناسان گرچه همه […]

(حکمت متشابهات ـ تأویل متشابهات ) ۱ ـ مقدمه اشتمال قرآن بر آیات متشابه به استناد نص صریح « مِنْهُ آیَاتٌ مُحْکَمَاتٌ هُنَّ أُمُّ الْکِتَابِ وَ أُخَرُ مُتَشَابِهاتٌ » و اختلاف نظر در فهم متشابهات و برتافتن معانی متعدد که موجب گردیده است تا قرآن « حَمَالٌ ذُو وُجوه » گردد.۱ و امر به تدبر […]

ازآنجا که تفسیرتبیان شیخ طوسی دربین تفاسیرشیعی اولین کتابی است که به طور جامع به همه علوم قرآنی پرداخته است و خود شیخ نیز از علمای بسیار بزرگ و متقدم شیعه می باشد نظرات ایشان می تواند حایزاهمیت بسیارباشد.به همین خاطرسعی کردیم موضوع محکم و متشابه را از دید این عالم بزرگ در تفسیر شریفش […]

چرا بعضی آیات قرآن، متشابه نازل شده اند؟ می دانیم که آیات قرآن به دو بخش «محکم» و «متشابه »تقسیم می شوند. اصلاً چرا بعضی از آیات متشابه نازل شده اند؟ این از فصاحت قرآن به دور نیست؟!یکی از کلیدی ترین مباحث قرآنی که گاه ممکن است شبهه برانگیز هم باشد، بحث متشابهات است. آگاهی […]

۱- مقدمه از صدر اسلام و اولین روزهای نزول قرآن کریم درباره برخی آیات قرآن بحث‌هایی مطرح شده است که ظرفیت مطالعه و بررسی فروان دارند. متشابهات قرآنی و تفسیر آن‌ها یکی از این مباحث به شمار می‌آیند. شیوه برخورد مفسر با این آیات و همچنین مسأله تفسیر پذیر بودن یا تفسیر ناپذیر بودن این […]

محکم و متشابه در قرآن
۱۷ مرداد ۱۳۹۵

(هُوَ الَّذِی أَنْزَلَ عَلَیْکَ الْکِتَابَ مِنْهُ آیَاتٌ مُحْکَمَاتٌ هُنَّ أُمُّ الْکِتَابِ وَ أُخَرُ مُتَشَابِهَاتٌ فَأَمَّا الَّذِینَ فِی قُلُوبِهِمْ زَیْغٌ فَیَتَّبِعُونَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاءَ الْفِتْنَهِ وَ ابْتِغَاءَ تَأْوِیلِهِ وَ مَا یَعْلَمُ تَأْوِیلَهُ إِلاَّ اللَّهُ وَ الرَّاسِخُونَ فِی الْعِلْمِ یَقُولُونَ آمَنَّا بِهِ کُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنَا وَ مَا یَذَّکَّرُ إِلاَّ أُولُوا الْأَلْبَابِ) (آل عمران، آیه ۷)«او […]