اصول دین سه تا یا پنج تا ؟
۲۷ فروردین ۱۳۹۸

آیا این درست است که اصول دین ۳ تا است: توحید معاد نبوت‏. اما اصول مذهب شیعه ۵ تا است: توحید معاد نبوت امامت عدل‏   اصول دین اسلام، که همه مسلمین آنها را به عنوان اصول اصلى اسلام مى پذیرند سه اصل توحید، نبوت و معاد است لکن خود این اصول نیز فروع و […]

پیامبر(ص) و اهل بیت(ع)؛ ارکان جهان و پیشوایان برجسته آیا روایتی وجود دارد که پیشوایان معصوم(ع) را به رازهای پنهان زمان، ستون‌های همیشه پایدار روزگار و راه برتر برای نجات توصیف کرده باشد؟ پرسش این حدیث از کیست: «ما رازهای پنهان زمان و استوانه‌های همیشه روزگاریم، سیادت و آقایی بندگان و سیاست‌گذاری همه شهرهای آنان […]

افراد حاضر در تشییع پیکر مطهر حضرت فاطمه علیها السلام   آیا بر جنازه حضرت فاطمه(س)‌ دختر پیامبر اسلام(ص) نماز گذارده شد؟ چه کسانی نماز گذاردند؟ چرا عُمَر بهانه عدم نماز را بهانه کرد و خواستار نبش قبر گردید؟ پاسخ اجمالی بنابر وصیتی که خود حضرت زهرا(س) کرده بود، جنازه آن‌حضرت شبانه تشییع و پیکرشان […]

تحلیل چگونگی استدلال امام علی(علیه ‌‌السلام) به آیه ۳۵ سوره نساء در مواجهه با خوارج در جریان حکمیت   چکیده در جریان حکمیت پیکار صفین، خوارج دست‌کم دو اشکال به امام علی برای پذیرش حکمیت وارد می‌کردند: نخست با استدلال به آیه «إِنِ الْحُکْمُ إِلَّا لِلَّهِ» حکمیت را در صلاحیت بندگان خداوند نمی‌دانستند؛ دوم اینکه […]

شیوه‌های تشخیص امام در عصر حضور چکیده شیعیان در عصر حضورِ ائمه معصوم (ع)، برای شناخت امام خود از راه‌ها و شیوه‌هایی استفاده می‌کردند تا پیشوای تعیین‌شده از سوی خدا و رسولش را از مدعیان دروغین تشخیص دهند. در منابع شیعی، روایات فراوانی وجود دارد که راه‌های متعددی برای تشخیص امام بیان کرده و ویژگی‌هایی […]

رویکرد خصومت‏ آمیز ابن ‏تیمیه به پیروان اهل بیت‏ میرزایى*[۱] چکیده‏ روش و اندیشه ابن‏تیمیه و اتباع وهابى او بر قوایم خمسه یعنى پنج «ت» مبتنى است: تهمت، توهین، تحقیر، تهدید و تکفیر. آن‏ها خود را سلفى و راست‏کیش، پاى‏بند به خلوص دینى و دیگر فرقه‏ها و مذاهب به‏ویژه شیعیان اهل‏بیت (علیهم السلام) پیامبر (ص) […]

خشونت به نام دین در میان حنبلیان نخستین‏ حسن اسکندرى*[۱] چکیده‏ حنابله از مهم‏ترین مذاهب اسلامى فعال در سده چهارم و پنجم قمرى در بغداد پایتخت ممالک اسلامى بودند. آن‏ها با قدرت یافتن معتزله و آل بویه خطر بزرگى را احساس کردند و در پى جلوگیرى از نفوذ آنان برآمدند. اغتتشاش، ورود به منازل، درگیرى […]

رویکردهای کلامی محدثان و متکلمان در تبیین منابع علم امام از جمله آموزه‌های اعتقادی که جایگاه ویژه‌ای در نظام‌نامه تشیع دارد، و قوام‌بخش مذهب، کلید فتح ابواب معارف دین و از شاخص‌های تمایز شیعه از دیگر مذاهب اسلامی است، مسئله امامت با ویژگی‌های منحصر به فرد آن است. علم امام (ع) یکی از مسائلی است […]

چالش‌های سیاسی و مذهبی ایوبیان و تشیع با تأکید بر پیامدهای فکری و اجتماعی چکیده با مرگ «العاضد لدین الله»، آخرین خلیفه فاطمی در سال ۵۶۷ق، صلاح‌الدین ایوبی با اعلام پایان خلافت فاطمیان، مصر را قلمرو عباسیان خواند و فرمان داد در قاهره به نام خلیفه عباسی، مستضیء (۵۶۶ـ۵۷۵ق)، خطبه بخوانند. از آن پس، مصر […]

تحولات تفسیر قرآن در مذهب شیعه در عصر صفوی چکیده رسمیت یافتن مذهب تشیع در دوران حکومت صفوی در ایران، در فاصله سده دهم تا نیمه سده دوازدهم هجری، و یکپارچه‌شدن فضای مذهبی ایران به سود تشیع دوازده‌امامی تأثیرات گوناگونی در حوزه‌های مختلف دانش‌های دینی، از جمله تفسیر قرآن، بر جا نهاد و دگرگونی‌هایی را […]