احکام و آداب معلمان و استادان مکتوب شد

نوزدهمین جلد، از مجموعه فقه و زندگی با عنوان «احکام و آداب معلمان و استادان»، به قلم مسعود صفی‌یاری توسط انتشارات پژوهشکده امر به معرف و نهی از منکر منتشر شد.

به گزارش شبیکه اجتهاد، نوزدهمین جلد از مجموعه فقه و زندگی را با عنوان «احکام و آداب معلمان و استادان»، به قلم مسعود صفی‌یاری منتشر کرده است.

مؤلف، این کتاب را در سه فصل با عنوان‌های «سمیای معلم»، «آداب معلمی» و «احکام معلمان و استادان» تنظیم کرده است و در مقدمه درباره اهمیت تعلیم و تریبت از منظر اسلام می‌نویسد:

«تعلیم و تربیت از نظر اسلام اساسی‌ترین کار و رسالت معلمی اساسی‌ترین و سنگین‌ترین مسئولیت است. تزکیه، تربیت و آموزش انسان‌ها و در نتیجه تعالی و رشد جامعه اسلامی اصول و اهداف مقدسی هستند که هر معلم و استادی باید در پی آن باشد و با جهد و تلاش، اشتیاق و رغبت و عشق وافر، تشنگان علم و معرفت را سیراب سازد.

تجلیل از معلم، تجلیل از علم است و سپاس از انسانی است که نهایت آفرینش را تأمین می‌کند و رشد و تعالی فرزندان این مرز و بوم را رقم می‌زند.

معلم، انسانی است که همچون شمع آب می‌شود تا مشتاقان هدایت و پروانگان وصل را در آسمان خوبی‌ها و فضیلت‌ها به پرواز درآورد. آنچه در این کتاب می‌آید، اشارتی است به جایگاه، آداب و احکام معلمی و استادی است.»

نویسنده در فصل اول به بررسی موضوع‌های «سیمای معلم»، «معلمی؛ هنری خدایی»، و «رسالت معلم» و در فصل دوم نیز به تبیین عنوان‌های «بایسته‌های معلمی»، «معلم و تربیت دینی کودکان»، «محبوبیت معلم»، «نقش معلم در بالا بردن کیفیت آموزشی»، «معلم بااخلاق»، «بیان و شیوه انتقال مطالب»، معلمین و خصوصیات اجتماعی» و «کلاس‌داری موفق» می‌پردازد.

همچنین در فصل دوم، شانزده مورد: «بصیرت»، «خلوص نیت»، «احزار صلاحیت و شایستگی در امر تعلیم»، «خودسازی»، «استقامت در هدف»، «حلم و بردباری»، «محبت و حسن ظن»، «مخاطب‌شناسی»، «آشنایی با مهارت‌های ارتباطی»، «تقویت بعد علمی و تخصصی»، «هنر خوب شنیدن»، «رعایت ظواهر»، «تواضع»، «پرهیز از غرور علمی»، «عالمانه سخن گفتن» و «انتقال معلومات» از بایسته‌های معلمی برشمرده شده است.

نگارنده در صفحه ۳۸ نیز زیر عنوان «آشنایی با مهارت‌های ارتباطی» چنین گفته است:

«نخستین نقش معلم درس دادن است؛ یعنی بتواند اندوخته‌های ذهنی و علمی خود را در قالبی گیرا، آسان و با بیانی شیوا و رسا و بهره‌گیری از اصول روان‌شناختی در گفتار و رفتار به دانش‌آموزان انتقال دهد. برای این منظور، شایسته است، معلّم از فنون و مهارت‌های آموزش، اصول آموزش و پرورش و روانشناسی عمومی آگاهی‌ کافی داشته باشد.

معلّم موفق به خوبی می‌داند که در چه جایگاهی، با چه شاگردانی و در چه سطحی از دانش و عقل تدریس کرده و بر این نکته ظریف واقف است که در یک کلاس آموزشی هر چند فراگیران از لحاظ سن و سال یکسان باشند، ولی از نظر رشد ذهنی و تحول شناختی با هم یکسان نیستند.

بر این اساس، سطح دریافت، احساس علاقه و نیازهای دانش‌آموزان متفاوت خواهد بود. پس باید با شناخت کامل، این تفاوت‌ها را تشخیص داده و با اشراف بر شرایط مالی، عاطفی، بهره هوشی و موقعیت خانوادگی انتظارات خود را در حد توان آنان گرداند.به عبارت دیگر، معلّم باید بداند چه چیزی را یاد می‌دهد، و چگونه باید آن را بیاموزاند.»

«وظایف عبادی معلمان»، «کلاس‌های مختلط و استاد غیر همجنس»، «امر به معرف و نهی از منکر»، «بیت المال و لوزام مدرسه و دانشگاه»، «موارد درسی»، «کم کاری»، «مکان تدریس»، «حق التدریس و وظایف مالی»، «با معلمان»، «تنبیه شاگردان»، «ارفاق و تقلب» و «همکاری آموزشی با مؤسسات بیگانه» از موضوع‌هایی است که در فصل سوم به چشم می‌خورد.

مؤلف در کتاب خویش به مسائل سرعی نیز پرداخته و به طور مثال در صفحه ۱۰۴ مطلب زیر را مطرح کرده است:

«سؤال: حکم حضور در کلاس استاد فاسد العقیده چیست؟

پاسخ: آیت الله صافی گلپیایگانی: حضور در کلاسی که استاد آن فاسد العقیده باشد و در طی درس به طور ضمنی علیه اسلام تبلیغ می‌کند، جایز نیست.»

نویسنده برای نگارش این کتاب از ۲۸ منبع بهره برده که «لغت‌نامه دهخدا»، «سیمای فرزانگان»، «سیمای معلم»، «مردم و برداشت‌های احکام»، «مشعل هدایت»، «منیه المرید»، «آداب تعلیم و تعلم در اسلام» و «اخلاق تدریس» برخی از این منابع است.

علاقه‌مندان می‌توانند برای خرید این کتاب و دیگر آثار پژوهشکده به فروشگاه مجازی فرهنگسرای معروف به آدرسwww.shop.fmaroof.ir مراجعه کرده یا با شماره تماس ۷۷۳۳۹۳۳-۰۲۵۳ تماس بگیرند.

ارسال یک دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.