جایگاه شهود قلبی در قرآن (۳)

الگو بودن انسان کاملدر هر حال، قرآن عيني يعني انسان کامل معصوم، اين مسير دشواري را که از هر شمشير برّان، تيزتر و از هر موي نازکي دقيق تر است، به تنهايي پيموده، به مقصد رسيده است و امام هر سالکي است که مسير نفس را مي خواهد بپيمايد و پيشواي…

تفسیر به رأی و عدم رعایت اصول تفسیر

طبق قاعده « تُعرف الأشياء بأضدادها » (1) يکي از راه هاي شناخت اصول صحيح تفسير، شناخت روش هاي ناصواب در تفسير قرآن و در رأس آن ها « تفسير بالرأي » است. فريقين احاديث متعددي از پيامبر و ساير پيشوايان ديني در مذمّت…

اهمیت مبانی و روش های تفسیر قرآن

قرآن پژوه گران مايه مرحوم آية الله معرفت در مقدمه اي که بر کتاب درسنامه روش ها و گرايش هاي تفسيري قرآن نوشتند، درباره ضرورت و اهميت بحث روش هاي تفسير، چنين مرقوم داشتند:تبيين روش ها و گرايش هاي تفسيري يکي از اصولي ترين مسائل و مباحث علوم…

انواع روش های تفسیر قرآن

علم روش شناسي تفسير قرآن، بحثي نوپا در ذيل مباحث علوم قرآني است، از اين رو باب مناقشه در بسياري از مسائل آن، مفتوح مي باشد. در يک نگاه کلّي به روش شناسي تفسير قرآن، مي توان از شش محور اساسي در اين حوزه سخن به ميان آورد که عبارتند از:…

روش تفسیر قرآن به قرآن

اهميت روش تفسير قرآن به قرآناستفاده از اين روش، سابقه اي به قدمت خود قرآن دارد. پيامبراکرم (صلي الله عليه و آله و سلم) و ائمه اطهار (عليهم السلام) از اين روش در تفسير قرآن استفاده مي کردند و همين رويه توسط مفسران صحابه و تابعين نيز در پيش…

روش تفسیر روایی

اهميت روش تفسير روايياين روش از کهن ترين روش ها و عمده ترين شيوه هاي تفسير به مأثور (1) است روش تفسير روايي بر اين مبنا شکل گرفت که فهم حقيقي قرآن به دليل آن که کلام الهي است، تنها از عهده انسان هاي برگزيده الهي که همان پيامبر اکرم (صلي…

روش تفسیر ادبی

اهميت روش تفسير ادبيپيشينه استفاده از روش ادبي در تفسير قرآن به عصر نزول برمي گردد. پيامبر (صلي الله عليه و آله و سلم) علاوه بر شرح معنا به توضيح غوامض الفاظ قرآن نيز مي پرداخت و اصحاب و تابعين نيز براي بعضي از دشواري هاي لفظي و فهم عميق تر…

انواع کاربرد عقل در تفسیر قرآن

برخي از انواع کاربردهاي عقل در تفسير قرآن مورد استفاده همه مفسران است و برخي کاربردها تنها از سوي فرق و مذاهب خاصي مطرح و دنبال شده است. (1) کاربردهاي مورد اتفاق عبارتند از: 1. استفاده از عقل براي درک ضروريات و کسب معرفت هاي بديهي:اين…

روش تفسیری ملاصدرا

درآمدملاصدرا يا صدرالدين محمد شيرازي ( 1050 هـ. ق ) فيلسوف بزرگ شرق و مؤسس حکمت متعاليه است. او علاوه بر فلسفه، دستي توانا در کلام و عرفان و تفسير قرآن و حديث دارد. شيخ آقابزرگ تهراني در الذريعه افزون بر هفتاد عنوان از تأليفات ايشان را…

نمونه هایی از کاربرد روش تفسیر عقلی

1. علامه طباطبائي در ذيل آيات: « وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ نَّاضِرَةٌ * إِلَى رَبِّهَا نَاظِرَةٌ » (1) مي نويسد:مراد از نظر کردن به خداي تعالي نظرکردنِ حسي که با چشم انجام مي شود نيست چون برهان قاطع مبني بر محال بودن ديدن خداي تعالي…