عالم عارف شخصیتی است منزه و پاک، طینت او به دور از هر افرط و تفریطی است و به غیر از ذات پاک الهی و رضایت حق نظر به جای دیگری ندارد. از هر گونه تعلقات دنیوی بریده و تنها چشم امید و یاری به درگاه پروردگار عالمیان دارد و اتکال و پیوند مستحکم با معبود، همیشه تمرکز در جوهره عالم عارف موج میزند. این علمای ربانی مسلح به سلاحی هستند که هرگز هواهای نفسانی بر ایشان غلبه نتوانند یافت و به دنیا بیاعتنا بوده و دلبستگی به زخارف آن ندارند و علم خویش را در خدمت دنیا و تحت الشعاع مسائل مادی قرار نمیدهند. اهل تجارت و معامله دنیوی به وسیله علم نیستند. گزینشی و مصلحتی به تاراج علم نمیپردازند و از آنجا که در دیانت وارث انبیاء میباشند با تهدید و ارعاب مغلوب نگشته و از میدان بدر نخواهند شد. جهاد و شهادت را بر خود فرض میدانند و این درجه را در حد اعلای کمال و وصال میشناسند به گواهی تاریخ و اسناد فراوان در هر نقطه که عالمی ربانی و دانشمندی متعهد قرار گرفته راه نفوذ استعمارگران و سلطه جویان مسدود گشته و لحظهای بانگ تردید از نغمه باز نه ایستاده است. (خورشید اهل دل، سید جلال رضوی)
علامه حسن زاده آملی در طریق سیر و سلوک میفرمایند:
«برادرم، قدم اول در سلوک توبه و پاکی از گناه و دوری از گفتار ناپاک و کردار و اندیشههای ناشایسته و خوبیهای نکوهیده است. در کلام خدای غفور رحیم نیکو تدبر کن که فرمود: «ان الله یحب التوابین و یحب المتطهرین» سعی کن تا محبوب کردگار شوی…
برادرم حرف این و آن را مزن، دم فرو بند و تماشا کن بنگر و عبرت بگیر، به فکر خود باش. دست توسل به دامن خاتم اوصیاء و اولیاء امام زمان مهدی موعود حجه ابن الحسن العسکری(عج) دراز کن که گردنههای سهمگین و هولناک در پیش داری و آن بزرگوار امیر کاروان است. از افراط و تفریط بپرهیز: «اهدنا الصراط المستقیم گوی. از پیروی نفس حذر کن» از او باش بگریز. پاسبان حرم دل باش. دل را به یاد دلدار یک جهت کن تا از محبین باشی. مناجات محبین امام زین العابدین(ع) را فراموش مکن. در شب زنده داری و نماز شب میفرماید: گفتهاند که سحر وقت مسافرت رهروان است و نسیم آن چون دم عیسوی علاج بیماران (نامهها برنامهها، ص ۳۰)
سیره آیت الله کشمیری در سه چیز بوده: معرفت ولایت و معرفت رب. ولی حساسیت و تعصب خاصی درباره ولایت داشت که بارها از جنابش ظاهر شد. ایشان سفارش اکید به خواندن نماز شب مینمود، گاهی بعضی دستور العملی میخواستند، میفرمود: نماز شب بخوانید؛ بعضی اعمال مقام میآورد مانند نماز شب (عَسی أن یبعثک ربک مقاماً محموداً) که انسان به مقام محمود میرسد و مجاور خدا میشود. و میفرمود: سجده از ارکان بندگی در طی منازل و مراحل و طریق الی الله که سیره عملی ائمه^ بوده است؛ زیرا که شیطان چون بر آدم سجده نکرد، بدبخت دو عالم شد، لذا از سجده خوشش نمیآید و سالک لازم است آن را ترک نکند که سیره امامان و اولیاء بوده است. فرمودند: ائمه^ سجدهها داشتند یکی از آنها سجده حضرت موسی بن جعفر(ع) است که بسیار عالی است «الهی عظم الذنب من عبدک فلیحسن العفو من عندک» سیره استاد بعد از نمازها این بود که ابتدا پیشانی بر مهر میگذاشتند و سه مرتبه میگفتند: «الحمدلله» بعد صورت راست را بر مهر میگذاشتند و سه مرتبه میگفتند: «شکراً» و سپس صورت چپ را بر مهر میگذاشتند و سه مرتبه میگفتند: «استغفرالله» و میفرمود که حضرت ابراهیم(ع) به این سجده، خلیل و دوست خدا شد. امام صادق(ع) فرمودند: «خداوند عالمیان ابراهیم را برای آن خلیل خود گرانید که سجده بر زمین بسیار میکرد» (مفاتیح الجنان سجده شکر) در تاریخ آمده است که جناب ابراهیم(ع) در حال سجده از دار دنیا رحلت کردند. (روح و ریحان، ص ۱۰۷)
مرحوم شیخ علی اصفهانی (نخودکی) در طریق سیر و سلوک میفرمایند:
شرط اول: سلوک طهارت ظاهر و باطن است. طهارت ظاهر از نجاسات و طهارت باطن از اخلاق رذیله است.
شرط دوم: کسب روزی حلال است. رسول خدا| فرمودند: «ایمان در آخر زمان ده جزء است. نه جزء آن طلب روزی حلال است و یک جزء آن عبادت جسمی و روحی میباشد»
شرط سوم: انجام نمازهای پنج گانه با شرایط آن.
(نماز اول وقت)
شرط چهارم: انجام نماز شب.
شرط پنجم: همیشه به یاد خداون بودن، مخصوصاً در وقت طلوع و غروب آفتاب. (نیایش اولیای خدا ص ۳۲)
دستور العملهای مهم تربیتی شیخ رجبعلی خیاط
یکی از دستور العملهای مهم تربیتی شیخ رجب علی خیاط، برنامهریزی منظم برای خلوت با خداوند متعال و دعا و مناجات است که با جمله «گدایی در خانه خدا» از آن تعبیر میکرد و تأکید میفرمود که: «شبی یک ساعت دعا بخوانید اگر حال دعا نداشتید باز هم خلوت با خدا را ترک نکنید» و میفرمود: «در بیداری سحر و ثلث آخر شب آثار عجیبی است. هر چیزی را که از خدا بخواهی از گدایی سحرها میتوان حاصل نمود، از گدایی سحرها کوتاهی نکنید که هر چه هست در آن است. عاشق خواب ندارد و جز وصال محبوب چیزی نمیخواهد. وقت ملاقات و رسیدن به وصال هنگام سحر است.
هر گنج سعادت که خدا داد به حافظ
از یمن دعای شب و ورد سحری بود
ارزش گریه و مناجات
جناب شیخ بر این اعتقاد بود که هنگامی انسان شایستگی مناجات و گفتگو با خداوند متعال را پیدا میکند که محبت غیر خدا را از دل بیرون کند، کسی که هوس، خدای اوست نمیتواند حقیقتاً یا الله بگوید و در این باره میفرمود:
«گریه و مناجات موقعی ارزش واقعی دارد که انسان در دلش محبت غیر خدا رانداشته باشد» (کیمیای محبت، ص ۱۹۹) و میفرمود:
«یکی از شرایط مهم اجابت دعا حلال بودن غذاست»
شخصی از پیامبر اکرم| پرسید: دوست دارم که دعایم مستجاب شود. آن حضرت فرمود:
«طهر مأکلک ولا تدخل بطنک الحرام؛ خوراکت را پاک گردان و حرام وارد شکم خود مکن» (میزان الحکمه، ص۴، ۱۶۵۸)
منبع : نشریه شیعه شناسی ، شماره۵















هیچ نظری وجود ندارد