اوصاف یاوران حضرت مهدی(عج)

مقدمه نیروهای یك گروه و لشكری كه برای اعتقاداتش مبارزه می‌كند، با گروهی جنگجوی بی‌اعتقاد فرق زیادی دارند. در جنگ‌های قومی و قبیله‌ایی یا كشور گشایی‌ها، بیشتر اوقات از لحاظ اخلاقی و اعتقادی دو طرف یك جور عمل می‌كنند مثلاً هر دو جبهه از ظلم و جنایت باكی ندارند و شیوه اخلاق جنگی هر دو یكی است. ولی در مبارزات اعتقادی، دو طرف همانگونه كه از لحاظ عقیده مخالف یكدیگرند از لحاظ اخلاقی هم متفاوتند در طول تاریخ لشكرهای رذیلت را در مقابل لشكریان فضیلت بسیار سراغ داریم. مثلاً در ابتدای نبرد صفین وقتی لشكریان معاویه بر آب مسلط شدند مانع استفاده سپاه امیر المؤمنین ـ علیه السّلام ـ از آب شدند و آنها را تشنه نگه داشتند و معاویه گفت و الله آن قدر آنها را تشنه نگه می‌دارم تا بمیرند (و این ناجوانمردی معاویه نشان‌گر اهداف شوم اوست.) ولكن روز بعد وقتی سپاه امیرالمؤمنین ـ علیه السّلام ـ با هجومی بر آب مسلط شدند و لشكر معاویه را از آب كنار زدند امیر المؤمنین ـ علیه السّلام ـ فرمودند: كه مانع استفاده دشمن از آب نشوید و حتی زمانی كه لشكر معاویه به او گفتند: جهت تهیه آب چكار كنیم. معاویه به مشاورش عمرو بن عاص گفت علی و سپاهش برای آب و زمین اینجا نیامده لذا وقتی معاویه به امام علی ـ علیه السّلام ـ پیام داد كه آب را برای ما آزاد كنید. امام ـ علیه السّلام ـ به غیر از آب آنچه معاویه خواسته بود به او داد.[1] همین حادثه در طول تاریخ می‌درخشد كه لشكر امام علی ـ علیه السّلام ـ لشكر فضائل و خوبی‌هاست و لشكر معاویه لشكر رذائل و پلیدی‌هاست و سیره امام مهدی ـ عجل الله تعالی فرجه الشریف ـ در مبارزه و جهاد سیره اجداد طاهرینش پیامبر و ائمه ـ علیه السّلام ـ است. «یا ایها الذین آمنوا من یرتدّ منكم عن دینه فسوف یأتی الله بقوم یحبّهم و یحبّونه اذلّه علی المؤمنین اعزّه علی الكافرین یجاهدون فی سبیل الله و لا یخافون لومه لائم ذلك فضل الله یؤتیه من یشاء و الله واسع علیم». توضیح: پس از بحث درباره منافقان، خداوند به عنوان یك قانون كلی به مؤمنان اخطار می‌دهد كه اگر كسانی از شما از دین خدا بیرون رود زیانی به كسی و چیزی وارد نمی‌سازند زیرا خداوند در آینده جمعیتی را برای حمایت این دین بر می‌انگیزد و اوصاف كسانی كه باید این رسالت بزرگ را انجام دهند، شرح می‌دهد: 1ـ آنها عاشق خدا بوده و جز به خشنودی او نمی‌اندیشند. (هم خدا آنها را دوست دارد و هم آنها خدا را دوست دارند) (یحبّهم و یحبّونه). 2ـ در برابر مؤمنان خاضع و فروتن هستند. (اذّله علی المؤمنین.) 3ـ در برابر ستمكاران خشن و قدرتمند هستند. (اعزّه علی الكافرین.) 4ـ جهاد در راه خدا برنامه همیشگی آنهاست. (یجاهدون فی سبیل الله). 5ـ ثابت قدم بوده و از ملامت كنندگان باكی ندارند. (ولا یخافون لومه لائم). زیرا افرادی هستند كه دارای صفات ممتازی بوده ولی در مقابل غوغای محیط، هجوم افكار عمومی یا اكثریت منحرف محافظه‌كار، ترسو یا كم جرأت بوده و زود میدان را خالی می‌كنند كه این افراد برای یك انقلاب و حركت عمومی نه این كه پیروزی نمی‌آورند كه موجب شكست هم می‌شوند. در آخر آیه می‌فرماید: به دست آوردن این امتیازات (علاوه بر كوشش) مرهون فضل الهی است كه به هر كسی شایسته باشد داده می‌شود. (ذلك فضل الله یؤتیه من یشاء) البته این عطای فضل از روی چشم تنگی و بدون ضابطه نیست بلكه خداوند واسع علیم است (و الله واسع علیم). لازم به ذكر است كه این اوصاف با یاران حضرت مهدی ـ عجل الله تعالی فرجه الشریف ـ تطابق كامل و روشنی دارد چنان چه در روایتی ذكر شده كه این آیه شریفه در رابطه با حضرت مهدی و اصحابش می‌باشد.[2] گرچه مصادیق دیگری برای این آیه، مفسران فرموده‌اند. در روایتی از امام صادق ـ علیه السّلام ـ [3] اوصافی برای یاران حضرت مهدی بیان شده كه با اوصاف مذكور در آیه هماهنگ است از جمله آن اوصاف: 1ـ قلب محكم: «رجال كأنّ قلوبهم زبر الحدید.» 2ـ دوری از وسوسه: «لا یشوبها شك فی ذات الله…» هرگز شك و تردید نسبت به خدا ندارند. 3ـ خواستار بركت: «كانّ علی خیولهم العقبان یتمسّحون بسرج الامام ـ علیه السّلام ـ یطلبون بذلك البركه.» بر فراز اسب‌های خود دست بر زین اسب امام ـ علیه السّلام ـ می‌كشند و تبرّك می‌جویند. 4ـ جان نثاری: ….«یحقّون به یقونه بانفسهم فی الحروب» پروانه‌وار شمع وجود امام ـ علیه السّلام ـ را در میان گرفته و او را با جان‌شان محافظت می‌كنند. 5ـ شب زنده‌دار و اهل مناجاتند: «رجال لا ینامون اللیل لهم دویّ فی صلاتهم كدویّ النحل» مردان شب زنده‌داری كه شب‌ها نمی‌خوابند و زمزمه نمازشان چون نغمه زنبوران از كندو به گوش می‌رسد. 6ـ اطاعت محض: «هم اطوع له من الامه لسیّدها» آنها در برابر فرمان امامشان از برده‌ی مطیع، مطیع‌ترند. 7ـ قلب نورانی: «… كانّ قلوبهم القنادیل» گویی دل‌های آنها مشعل نورانی است. 8ـ خدا ترسی: «و هم من خشیه الله مشفقون» آنها از ترس خدا نگرانند. 9ـ شهادت طلبی: «یتمنون ان یقتلوا فی سبیل الله» آرزوی آنها كشته شدن در راه خداست. 10ـ حق یاوری: «بهم ینصر الله امام الحق» خداوند به وسیله‌ی آنها امام حق را یاری می‌كند.
کتاب ره توشه مهدی یاوران صفحه 219
————————————————————
پی نوشت ها
[1] . مروج الذهب، ج2، ص392 الی 395 با تلخیص. [2] . مجمع البیان، ج2، ص802. [3] . عن ابی عبد الله ـ علیه السّلام ـ :… رجال كان قلوبهم زبر الحدید لا یشوبها شك فی ذات الله اشدّ من الحجر لو حملوا علی الجبال لازالوها لا یقصدون برایاتهم بلده الاخرّبوها. كانّ علی خیولهم العقبان یتمسّحون بسرج الامام ـ علیه السّلام ـ یطلبون بذلك البركه و یحقّون به یقونه بانفسهم فی الحروب و یكفونه ما یرید فیهم. رجال لا ینامون اللیل لهم دویّ فی صلاتهم كدویّ النحل یبیتون قیاماً علی اطرافهم و یصبحون علی خیولهم، هم اطوع له من الامه لسیّدها كانّ قلوبهم القنادیل و هم من خشیه الله مشفقون یدعون بالشهاده و یتمنون ان یقتلوا فی سبیل الله شعارهم «یالثارات الحسین» اذا ساروا یسیر الرعب امامهم مسیره شهر یمشون الی المولی ارسالاً بهم ینصر الله امام الحق. (بحار، ج52، ص308).