هیچ کس نمی تواند «کفانا کتاب الله» بگوید و احادیث و سنت نبوی را که در مورد تفسیر و تبیین حقایق قرآن و فهم ناسخ و منسوخ و خاص و عام قرآن است یا مربوط به تعلیمات اسلام در اصول و فروع دین می باشد نادیده بگیرد. زیرا آیات قرآن مجید، سنت پیغمبر اکرم (ص) و کلمات و افعال او را برای مسلمین حجت شمرده، و آن را از منابع اصلی فهم اسلام و استنباط احکام قرار داده است: «و ما آتیکم الرسول فخذوه و ما نهاکم عنه فانتهوا، آنچه را رسول خدا (ص) برای شما آورده (و به شما دستور داده) بگیرید (و عمل کنید) و آنچه را نهی کرده خود داری نمایید» . (1).
«و ما کان لمؤمن و لا مؤمنة اذا قضی الله و رسوله امرا ان یکون لهم الخیرة من امرهم و من یعص الله و رسوله فقد ضل ضلالا مبینا، هیچ مرد و زن با ایمانی حق ندارد هنگامی که خدا و پیامبرش امری را لازم بدانند اختیاری (در برابر فرمان خدا) داشته باشند، و هر کس نافرمانی خدا و رسولش را کند گرفتار گمراهی آشکاری شده است » . (2).
آنها که به سنت پیامبر (ص) بی اعتنا هستند در واقع قرآن را نادیده گرفته اند، ولی بدیهی است که سنت پیامبر (ص) باید از طرق معتبر ثابت گردد و هر سخنی را هر کس به آن بزرگوار نسبت دهد نمی توان پذیرفت.
علی (ع) در یکی از سخنانش می فرماید: «و لقد کذب علی رسول الله-صلی الله علیه و آله و سلم-حتی قام خطیبا فقال:من کذب علی متعمدا فلیتبوا مقعده من النار، در زمان حیات پیامبر (ص) دروغهایی به آن حضرت بستند تا آنجا که برخاست و خطبه ای خواند و فرمود:هر کس عمدا دروغی به من ببندد باید آماده قرار گرفتن در جایگاه خود در آتش باشد» . (3) شبیه همین معنی در صحیح بخاری نیز آمده است. (4)
سنت امامان اهل بیت (علیهم السلام)
احادیث ائمه اهل بیت-علیهم السلام-نیز به دستور پیغمبر اکرم (ص) واجب الاطاعه است، زیرا «اولا» در حدیث معروف متواتری که در اغلب کتب مشهور حدیث اهل سنت و شیعه نقل شده است به این معنی تصریح شده، در صحیح «ترمذی» آمده است که پیامبر (ص) فرمود: «یا ایها الناس انی قد ترکت فیکم ما ان اخذتم به لن تضلوا، کتاب الله و عترتی اهل بیتی، ای مردم! من در میان شما چیزی گذاردم که اگر دست به دامن آنها زنید هرگز گمراه نخواهید شد کتاب خدا و عترتم، یعنی اهل بیتم!» (5).ثانیا امامان اهل بیت-علیهم السلام-تمام احادیث خود را از پیغمبر اکرم (ص) نقل کرده اند، و گفته اند آنچه ما می گوییم از پدرانمان از پیامبر (ص) به ما رسیده است.
آری پیامبر (ص) آینده مسلمین و مشکلات آنها را به خوبی می دیده و راه حل مشکلات فزاینده آنها را تا پایان جهان در پیروی از قرآن و ائمه اهل بیت-علیهم السلام-شمرده است.
آیا می توان حدیثی را با این اهمیت و این محتوا و این اسناد قوی نادیده گرفت و به سادگی از کنار آن گذشت؟!، به همین دلیل معتقدیم: اگر نسبت به این مساله توجه بیشتری می شد، بعضی از مشکلات که مسلمانان امروز در مسائل عقاید و تفسیر و مسائل فقهی با آن رو به رو هستند وجود نداشت.
——————————————————————————————-
پی نوشتها:
1- سوره حشر، آیه 7.
2- سوره احزاب، آیه 36.
3- نهج البلاغه، خطبه 210.
4- صحیح بخاری، جلد 1، صفحه 38 (باب اسم من کذب علی النبی (ص) ) .
5- صحیح ترمذی، جلد 5، صفحه 662، باب مناقب اهل بیت النبی (ص) ، حدیث 3786-اسناد متعدد این حدیث در بحث امامت بطور مشروحتر خواهد آمد.
هیچ نظری وجود ندارد