در زمان غیبت صغرى چهارتن از بزرگان شیعه وکیل و سفیر و نایب خاص امام زمان علیه السلام بودند که خدمت آن حضرت مىرسیدند و وکالتشان به خصوص مورد تایید بود و پاسخهاى امام در حاشیه نامه هاى سوالى توسط آنان بدست مردم مىرسید که به نواب اربعه مشهور بودند. البته غیر از این چهار نفر وکلاى دیگرى هم از طرف امام علیه السلام در بلاد مختلف بودند که بوسیله همین چهار نفر امور مردم را به عرض امام زمان علیه السلام مىرساندند و از سوى امام در مورد آنان توقیع هایى صادر شده بود .
نایب دوم
محمد بن عثمان معروف به محمد عمری از دوران کودکى همچون پدرش عثمان بن سعید در خدمت ائمه معصومین علیهم السلام بود. او ابتدا در محضر امام هادی علیه السلام و پس از آن در خدمت امام حسن عسکرى علیه السلام بود. وى که کنیه اش اوجعفر بوده است پس از ارتحال پدرش عثمان بن سعید به دستور حضرت بقیه الله الاعظم نایب خاص حضرت شد، او مردی فروتن و ساده زیست بود که با فروش زیتون امرار معاش مى کرد و هیچ خدمتکارى نداشت. آن گونه که در تاریخ ذکر شده است از سوى حضرت بقیه الله الاعظم و به دست او معجزات بسیارى انجام گرفته و ثمرات فراوانى دیده شده شده است. در کتاب کلمه الامام المهدى تالیف علامه شهید آیه الله سید حسن شیرازى ( قدس سرّه ) آمده که از محمد بن عثمان سوال کردند آیا حضرت بقیه الله الاعظم را زیارت کرده ای! پاسخ داد: آرى آخرین نوبت حضرت را در کنار کعبه و مشغول این دعا زیارت کردم: ( خدایا آنچه را که به من وعده داده اى برآورده ساز). وى در ادامه سخن مى گوید: حضرت را دیدم که در رکن مستجار در حالى که به پرده کعبه درآویخته اینگونه دعا مى نماید: ( خدایا به وسیله من از دشمنانت انتقام بگیر). محمد بن عثمان مى گوید: صاحب الامر امام زمان صلوات الله علیه هرسال در مراسم حج شرکت مى فرمایند، مردم را مى بینند و می شناسند، اما مردم ایشان را مى بینند ولى نمی شناسند. روایت شده است که وى قبرى براى خود مهیا ساخته بود و با ساج آن را پوشانیده و آیاتى از قرآن را بر آن نوشته و در کنار آن نام ائمه اطهار علیهم السلام را نگاشته بود. چون از او سوال کردند که چرا چنین کرده ای پاسخ گفت: هر کس براى خود اسبابى دارد. محمد بن عثمان هر روز به داخل این قبر مى رفت و جزئى از قرآن را مى خواند و بیرون مى آمد. وى نزدیک به نیم قرن نیابت خاص بقیه الله الاعظم عجل الله تعالى فرجه الشّریف را در تمام شئون شیعیان بود عهده دار بود ،
سخن امام مهدى ( علیه السلام ): در خصوص ایشان که مى فرمایند :
پس ایشان مورد وثوق من وگفتار او گفتار من است .
وفات:
محمد بن عثمان ( رضوان الله علیه ) در سى ام جمادی الاول سال ۳۰۵ هجرى قمرى دیده از جهان فرو بست و هنگام وفاتش گفت: من مامور شده ام که به ابوالقاسم حسین بن روح وصیت کنم و حکم نیابت را به او اعلان داشت. قبر این ستارۀ درخشان تاریخ شیعه هم اکنون در بغداد زیارتگاه شیعیان اهل بیت علیهم السلام است.
هیچ نظری وجود ندارد