معجزات پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم)

حضرت محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) در طول رسالت ۲۳ ساله خویش معجزاتی داشت کدامیک از معجزات ایشان به طور مستقیم در قرآن کریم اشاره شده است؟ !علاوه بر قرآن مجید که اعجاز جاودانه آن آشکار و بدیهی است، پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) معجزات فراوانی دارد; که برخی از آن‏ها در آیات قرآن و کتاب‏های سیره نویسان ثبت‏شده است . شماری از این معجزات عبارت است از:
۱ . اسراء«اسراء» همان حرکت‏شبانگاهی پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) از مسجد الحرام تا مسجد الاقصی است . (۱۴) (۱۵) این سفر در «یک شب‏» ، در بیداری و با همین پیکر مادی تحقق یافت نه در شب‏ها و روزهای طولانی یا در عالم خواب و با روح به تنهایی . آیات قرآنی و شواهد تاریخی بر وقوع این سفر دلالت آشکار دارند . قرآن کریم می‏فرماید: «سبحان الذی اسری بعبده لیلا من المسجد ا لحرام الی المسجد الاقصی الذی بارکنا حوله لنریه من آیاتنا انه هو السمیع البصیر; (۱۶) منزه است آن [خدایی] که بنده‏اش را شبانگاهی از مسجد الحرام به سوی مسجد الاقصی که پیرامونش را برکت داده‏ایم، سیر داد تا از نشان‏های خود به او بنمایانیم که او همان شنوای بینا است .»این رویداد به وسیله شیعه و اهل سنت نقل شده است و کتابهای روایی و تاریخی، فراوان به آن پرداخته‏اند . البته جابه جایی در فضا و پیمودن مسافت‏های طولانی در زمان کوتاه، در زندگانی دیگر پیامبران نیز سابقه داشته است; چنان که درباره حضرت سلیمان (علیه السلام) می‏خوانیم: «ولسلیمان الریح غدوها شهر و رواحها شهرو و . . . ; (۱۷) و باد را برای سلیمان [رام کردیم] صبحگاهان مسیر یک ماه را می‏پیمود و عصر گاهان مسیر یک ماه را .»افزون بر این، شواهد عینی و تجربی بسیار وجود دارد که برخی از اولیای الاهی مسافت‏های طولانی را در زمانی کوتاه پیموده‏اند و به اصطلاح «طی الارض‏» داشتند . البته آنچه گفته شد، تنها درباره «اسراء» و حرکت‏شبانگاهی پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) از مسجد الحرام به مسجد الاقصی است که خود مقدمه «معراج‏» به شمار می‏آید . «معراج‏» از معجزات ویژه‏ای است که اسرار و لطایف عمیق‏تر دارد واز نشانه‏های برتری پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) و شرافت وی بر تمام جهانیان است .
۲ . شق القمراز دیگر معجزات برجسته پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) که قرآن مجید از آن خبر داده، «شق القمر» است . چنان که می‏خوانیم: «اقتربت الساعه و انشق القمر; (۱۸) قیامت‏بسیار نزدیک شد و ماه شکافت .»انشقاق قمر، در پاسخ مشرکانی صورت گرفت که درخواست چنین کاری داشتند، تا به ارتباط پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) با علم و قدرت بی پایان خداوند پی برند . (۱۹)ناگفته نماند، از آنجا که حضرت محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) واپسین پیامبر است، دوران پس از وی «آخر الزمان‏» خوانده می‏شود و بعثت او نشانه نزدیک شدن قیامت است; زیرا، در مقایسه با عمر جهان هستی، زمان پس از پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) اندک می‏نماید . بهترین دلیل بر وقوع این حادثه در زمان پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) آیه بعد همین سوره است که از سرسختی و تداوم انکار مشرکان، با وجود رؤیت این معجزه شگفت آور، پرده بر می‏دارد: «و ان یروا آیه یعرضوا و یقولوا سحر مستمر (۲۰) ; و هرگاه نشانه‏ای ببینند، روی بگردانند و گویند سحری همیشگی است .»البته چنین انشقاق‏هایی در زندگانی پیامبران گذشته نیز سابقه داشته و به صورت ضعیف‏تر جلوه گر شده است; چنان که درباره حضرت موسی (علیه السلام) می‏خوانیم: «فاضرب لهم طریقا فی البحر یبسا; (۲۱) و راهی خشک برای آنان باز کن .» در بخشی دیگر از داستان حضرت موسی (علیه السلام) می‏خوانیم: ضربه عصای موسایی سنگ را شکافت و دوازده چشمه آب جوشید: «و قطعناهم اثنتی عشره اسباطا امما و اوحینا الی موسی اذا ستسقاه قومه زن اضرب بعصاک الحجر فانبحست منه اثنتا عشره عینا قد علیم کل اناس مشربهم . . . ; (۲۲) و آنان را به دوازده عشیره که هر یک امتی بودند، تقسیم کردیم و به موسی – وقتی قومش از او آب خواستند – وحی کردیم با عصایت‏بر آن تخته سنگ بزن . پس از آن دوازده چشمه جوشید و هر گروهی آبخوری خود را شناخت .»
۳ . گفت و شنود درختاندر نهج البلاغه آمده است: روزی پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) برای ایجاد انگیزه گرایش به اسلام در یکی از افراد قریش، در برابر دیدگان او درختی رامخاطب قرار داد . درخت از جای خود حرکت کرد و نزد پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) ایستاد و سپس به دستور پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به جای اولیه خود در واقعه‏ای دیگر، درختی به رسالت پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) گواهی داد . (۲۴) این دو معجزه نیز مورد اتفاق علمای شیعه و اهل سنت است و در کتاب‏های متعدد آن‏ها به چشم می‏خورد . البته گفت و گو و فرمانبری جمادات، گیاهان و حیوانات در زندگانی پیامبران گذشته نیز سابقه داشته است . چنان که «هدهد» و دیگر حیوانات از حضرت سلیمان فرمانبری داشتند . (۲۵) چهار پرنده کوبیده شده نیز به فراخوان حضرت ابراهیم (علیه السلام) پاسخ مثبت دادند و پرواز کنان به سوی او شتافتند: «قال فخذ اربعه من الطیر فصرهن الیک ثم اجعل علی کل جبل منهن جزءا ثم ادعهن یاتینک سعیا; (۲۶) [خداوند] فرمود: [ای ابراهیم] پس چهار پرنده برگیرد و آن‏ها را پیش خود ریزریزگردان، سپس بر هر کوهی پاره‏ای از آن‏ها قرار بده; آنگاه به سوی تو می‏آیند .»آنچه گفته شد، نمونه‏هایی از توانمندی انسان‏های کامل است که در پرتو بندگی خدا و اتصال به قدرت بی انتهای پروردگار، در برابر دیدگاه مردمان جلوه‏گر شده است .ناگفته نماند، کتاب‏های تفسیری، روایی و تاریخی، بیش از سه هزار مورد از معجزات و کرامات رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) را ثبت کرده‏اند . از پیامدهای زیبای گفت و گو در این زمینه، رسیدن به روشن بینی و توسعه فضای فکری، شکسته شدن حصارهای مادی و راهیابی به دریای بی کران نورانیت معنوی است .