قيام قبل از ظهور

برخي معتقدند که قيام و انقلاب بر ضد هر حاکم ظالم و بي دين قبل از ظهور امام زمان عليه السلام حرام است . آنان به رواياتي در اين باره استناد مي کنند از قبيل آن که امام صادق عليه السلام فرمود : « کل رايه ترفع قبل قيام القآئم فصاحبها طاغوت يعبد من دون الله عزوجل .. »(1) « هر پرچمي که قبل از قيام قائم بالا رود صاحب آن طاغوت بوده و غير خداوند را عبادت مي کند . »در توجيه اين روايات مي گوييم :1- اين روايات با اصول کلي شريعت و مباني قطعي آن ، که از جمله ي ادله ي امر به معروف و نهي از منکر و جهاد است منافات دارد ، زيرا اين سه ، مراتبي دارد که يکي ازآن ها قيام است .2- غالب روايات ، مشکل سندي از قبيل ارسال و ضعف راوي دارد . که در جاي خود مورد بحث سندي و تضعيف قرار گرفته است .3- از برخي روايات نيز استفاده مي شود که امام درصدد خبر از غيب است به اين معنا که امام مي فرمايد : اين گونه انقلاب ها به پيروزي نهايي نمي رسد گرچه ممکن است ، آثار مثبتي بر آن مترتب شود ، نه آن که امام در صدد تخطئه اصل انقلاب باشد ، آن گونه که در مورد قيام زيد شهيد و مختار فرمودند.4- دعوت انقلابي و انقلاب کننده بر دو گونه است : يکي دعوت به حق که به هدف برپا داشتن حق و بازگرداندن زمام امور حکومت به دست اهل بيت عليهم السلام که البته چنين حکومتي مورد تأييد امامان معصوم عليهم السلام است .ديگري دعوت به باطل که به جهت مطرح کردن خود است . و مقصود از « کل رايه » گويا همين معنا است . بنابراين قيام هايي که درصدد دفاع از حريم شريعت و امامت اهل بيت عليهم السلام است تخصصاً از اين روايات خارج مي باشد . و اذا هنگامي که درباره ي وظيفه شيعيان در مقابل قيام مختار از امام زين العابدين عليه السلام سؤال شد ، حضرت فرمود : « لو أن عبداً زنجيا ً تعصب لنا أهل البيت، لوجب علي الناس مؤازرته » ؛ (2) « هر گاه برده اي زنگي براي ياري ما ،پيشاني بند به پيشاني بست – کنايه از اين که قيام کرد – بر مردم کمک و ياري او واجب است . »امام صادق عليه السلام فرمود : « يخرج القائم حتي يخرج اثنا عشر من بني هاشم کلهم يدعو إلي نفسه » ؛(3) « قائم خروج نخواهد کرد تا آن که قبل از آن دوازده نفر از بني هاشم خروج کنند و همه ي آن ها مردم را به خوددعوت مي کنند.»
پي نوشت :

1- کافي ، ج 8 ، ص 295 ، ح 452.2- بحار الأنوار ، ج 45 ، ص 365.3- الغيبه ، طوسي ، ص 437.