محبت و مودّت اهلبیت ـ علیهم السّلام ـ آثار و فوائدی دارد و آنچنان كه از سخنان پیشوایان معصوم ـ علیهم السّلام ـ استفاده میشود هركار نیك و بدی در دنیا و آخرت آثار و نتایجی دارد یعنی كارهای نیك بركات و درجاتی به دنبال دارد و اعمال بد و ناپسند موجب سقوط انسان و رسیدن به دركاتی در دو عالم میشود. در این میان دوستی و دشمنی اهلبیت ـ علیهم السّلام ـ نیز از محدوده این قاعده كلی بیرون نیست یعنی عشق و دوستی عترت پیامبر ـ صلی الله علیه و آله ـ بعنوان یك صفت ارزشمند موجب بركات و درجات و منزلت افراد است و در مقابل دشمنی و مخالفت با آنان، هلاكت و شقاوت ابدی در پی خواهد داشت. در اینجا با بهرهگیری از سخنان امیرمؤمنان ـ علیه السّلام ـ به برخی از آثار و بركات محبت اهلبیت ـ علیهم السّلام ـ میپردازیم:
الف) چشم روشنی در هنگام مرگ:
رسول خدا ـ صلی الله علیه و آله ـ فرمودهاند: «حُبّی و حبُّ اهلِ بیتی نافعٌ فی سَبْعَهِ مَواطِن أَهوالُهُنَّ عظیمهٌ»؛ محبت من و خاندانم در هفت جا، كه هول و هراس آنها عظیم است سود میبخشد. «عِند الوفاه و فی القبرِ و عندَ النُشورِ و عند الكتابِ و عند الحسابِ و عند المیزانِ و عند الصِّراطِ»[1]؛ هنگام مرگ، در قبر، هنگام رستاخیز، هنگام گرفتن نامه اعمال، وقت حساب، كنار میزان و سنجش اعمال و هنگام عبور از صراط.
روزی حارث همدانی به حضور امام علی ـ علیه السّلام ـ آمد، امام از علت آمدن او جویا شد او گفت: عشق و علاقه به شما مرا به اینجا كشانیده، حضرت فرمود: ای حارث تو مرا دوست داری؟ گفت: بلی والله یا امیرالمؤمنین، حضرت فرمود: بدان كه هیچ بندهای از دوستان ما نمیمیرد مگر اینكه در هنگام مردن مرا آن طوری كه دوست دارد میبیند چون ببینی مرا كه دشمنان خود را از حوض كوثر دور میكنم خوشحال خواهی شد، و چون ببینی كه بر صراط میگذرم و (عَلَم محمد ـ صلی الله علیه و آله ـ) به دست من است و پیش حضرت رسول ـ صلی الله علیه و آله ـ میروم چنان مرا خواهی دید كه مشعوف و مسرور میشوی.[2]
ب) حشر با اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ در قیامت:
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمود: مَنْ اَحَبَّنا كانَ مَعنا یَوْمَ القیامَهِ وَ لَوْ اَنَّ رَجُلاً اَحَبَّ حَجَراً لَحَشَرَهُ اللهُ مَعَهُ[3] ؛ هركه ما را دوست بدارد، در روز قیامت با ما خواهد بود و اگر كسی سنگی را دوست داشته باشد، خداوند او را با آن محشور خواهد كرد. از امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت شده كه حضرت رسول ـ صلی الله علیه و آله ـ به امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: یا علی تو و شیعیان تو از قبرها بیرون خواهید آمد و صورتهای شما مانند ماه شب چهارده خواهد بود و جمیع شدتها و غمها از شما برطرف خواهد شدو در سایه عرش الهی خواهید بود، مردم خواهند ترسید و شما نخواهید ترسید و مردم اندهناك خواهند بود و شما مسرور خواهید بود و برای شما خوان نعمتهای الهی میآورند و مردم مشغول به حساب و كتاب خواهند بود.[4]
ج) بالاترین درجات بهشت:
حضرت علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: اهل بهشت به منازل شیعیان ما (در بالاترین درجات آن) نگاه میكنند همانطوری كه انسان به ستارهها می نگرد.[5]
د) رسیدن به مقام شهید:
حضرت علی ـ علیه السّلام ـ فرمودهاند: «وَ الْمَیِّتُ مِنْ شیعتنا صّدیقٌ شهیدٌ؛ صَدَّقَ بِاَمْرِنا وَ اَحَبَّ فینا وَ اَبْغَضَ فینا یُریدُ بِذلِكَ اللهَ عّزَّوَجَلَّ»[6] ؛ میّت شیعه ما صدیق و شهید است چون كه امر ما را تصدیق نموده و به خاطر ما دوستی و دشمنی نموده است و از این كار خود، خدای عزوجل را اراده كرده است.
هـ ) قبولی كارهای نیك:
اگر انسان تمام كارهای نیك و اعمال خیر را انجام داده باشد و واجبات الهی را به جای آورد امّا از اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ و ولایت و محبت آنان دور باشد، هیچ یك از اعمال و نیكیهای او ثمرهای نخواهد داشت حضرت علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: هر كس ما اهلبیت را دوست داشته باشد، ایمان او مفید بوده و اعمالش مورد پذیرش قرار خواهد گرفت، امّا اگر كسی محبت ما اهلبیت را در دل نداشته باشد از ایمان خویش بیبهره بوده و كارهای نیك و اعمال دینی او مقبول نخواهد بود، گرچه روزها روزه گرفته و شبها به عبادت بپردازد.[7]
و) وصول به زیباترین نیكیها:
امیرمؤمنان ـ علیه السّلام ـ فرمودند: «اَحْسَنُ الْحَسَناتِ حُبُّنا وَ اَسْوَءُ السَّیِّئاتِ بُغْضُنا[8] ؛ زیباترین نیكیها دوستی ما و زشتترین بدیها مخالفت و دشمنی با ماست.
ز) آمرزش گناهان:
عشق و علاقه داشتن به این خاندان مطهر، باعث میشود كه گناهان و پلیدیها از ما دور شود. امام جعفر صادق ـ علیه السّلام ـ میفرمایند: محبت اهلبیت گناهان را میریزد چنانچه باد تند، برگ را از درختان میریزد.
ح) شفاعت گناهكاران:
حضرت امام جعفر صادق ـ علیه السّلام ـ میفرمایند: «اذا كانَ یَوْمِ القیامه تشفع فی المذنبین من شیعتنا فاما المحسنون فقد نجاهُم الله»[9] ؛ هنگامی كه روز رستاخیز فرا رسد گناهكارانِ شیعیان را شفاعت میكنیم ولی نیكوكاران را خداوند نجات میدهد.
– موانع محبت اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ :
هر كسی نمیتواند دوستدار اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ باشد، باید عشاق آل محمد ـ صلی الله علیه و آله ـ از آلودگی ها مبرّا باشند و استعداد این هدیه الهی را در وجود خویش داشته باشند، با وجود موانع، مسلّماً دوستی اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ به دل نخواهد چسبید و حلاوت و لذت این عشق مقدس و هدیه آسمانی درك نخواهد شد. به قول مولوی:
این محبت از محبتها جداست
عشق محبوب خدا عشق خداست
بر این اساس جایگیر شدن دوستی اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ در دل انسانها نیاز به زدودن و رفع موانع دارد كه برخی از این موانع عبارتند از:
الف) تولد از حرام:
امام علی ـ علیه السّلام ـ در ضمن سخنانی به نوف بكالی فرمود: ای نوف! دروغ میگوید كسی كه خودش را حلالزاده میپندارد امّا من و پیشوایان بعد از من را كه از نسل من هستند، دشمن خود میداند.[10] بنابراین كسی كه از حرام متولد شده باشد نمیتواند دوستدار حقیقی اهلبیت پیامبر ـ صلی الله علیه و آله ـ باشد، زیرا پلیدی و زشتی با خوبی و زیبایی، همگون نیستند و از اینجا روشن میشود كه عشق و علاقه به عترت پیامبر ـ صلی الله علیه و آله ـ یكی از نشانههای حلالزاده بودن انسان نیز هست.
ب) صفات زشت و غیراخلاقی:
روزی مردی به امام علی ـ علیه السّلام ـ عرض كرد: خداوند مرا فدای شما گرداند، من به شما خانواده خیلی علاقه دارم و آن حضرت را بسیار ستود، حضرت به او فرمود: دروغ میگویی، ما را چند دسته دوست ندارند؛ انسانهای بیغیرت و ناموس فروش، مردانی كه حالات زنان از خود بروز میدهند، متولدین از حرام و كسانی كه مادرشان در ایام عادت به آنها باردار شده است. راوی حدیث میگوید كه مدتی گذشت تا اینكه جنگ صفین پیش آمد، همان مرد به همراه لشكریان معاویه در جنگ صفین به هلاكت رسید و راستی گفتار امام علی ـ علیه السّلام ـ روشن شد.
اصولاً اینكه، مؤمنی نمیتواند بدون عشق و محبت اهلبیت ـ علیهم السّلام ـ زندگی كند و در مقابل، انسانهای منحرف و گمراه و منافق هم نمیتوانند آل الله ـ علیهم السّلام ـ را به صورت واقعی دوست داشته باشند، یك حقیقت تردیدناپذیر است.
مهر تو را به عالم امكان نمیدهم
این گنج پربهاست من ارزان نمیدهم
امام علی ـ علیه السّلام ـ در كلامی به قنبر میفرمایند: ای قنبر، به خدا قسم كسی كه در دل یقین به ولایت ما خانواده عترت داشته باشد برای او از عبادت هزار سال بهتر است، اگر بندهای هزار سال خدا را عبادت كند خداوند عبادت او را نخواهد پذیرفت تا اینكه ولایت ما اهل بیت را قبول داشته باشد. آنگاه حضرت با تأكید بر اهمیّت موضوع ادامه میدهند: اگر بندهای هزار سال خداوند را عبادت كند و اعمال نیك هفتاد و دو پیامبر را هم به جا آورد، خداوند از او نخواهد پذیرفت تا اینكه ولایت ما را بپذیرد و گرنه خداوند او را به صورت، به جهنم خواهد انداخت.[11]
تولاّی شما فرض خدایی است
قبول و ردّ آن مرز جدایی است
هر آن كس را كه در دین رسول است
ولایت، مهر و امضای قبول است
دیانت، بی شما كامل نگردد
بجز با عشقتان دل، دل نگردد.
————————————-
[1] . میزان الحكمه، ج 2، ص 237.
[2] . امالی شیخ طوسی، ج 1، ص 47.
[3]. امالی صدوق، ص 209، مجلس 37.
[4] . بصائر الدرجات، ص104 ، بحارالانوار، ج 68، ص 27، ب 15، ح 50.
[5] . بحارالانوار، ج 8، ص 148.
[6] . تأویل الآیات الظاهره، ص 642.
[7] . بصائر الدرجات، ص 364.
[8] . غررالحكم با ترجمه آقاجمال، ج 2، ص 480.
[9] . فضائل الشیعه، شیخ صدوق، ص 43، ح 45.
[10] . امالی صدوق، ص 209.
[11] . مستدرك، ج 1، ص 168.
هیچ نظری وجود ندارد