شیعه از دیدگاه پیامبر اکرم(ص) (در کتب اهل تسنن)

یکی از مهم‌ترین مسائل در دین اسلام معرفی حقیقت و صراط مستقیم است. خدای تعالی در اولین آیات قرآن بندگان خود را متوجه هدایت شدن در صراط مستقیم کرده و می‌فرماید: { اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقيمَ} و در تبیین آن ما را متوجه مصادیق آن می‌نماید و می‌فرماید: { صِراطَ الَّذينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ} و همچنین ما را از عاقبت کسانی که بی‌توجهی به آن کرده و مورد غضب الهی واقع شده و گمراه شده‌اند آگاه می‌کند و می‌فرماید: {غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَ لاَ الضّالِّينَ.}
پیامبر اکرم(ص)  طبق همین سنت الهی در اولین قدم دعوت علنی خود، زمانی که اقوام نزدیک خود را دعوت کردند آنها را متوجه همین حقیقت نموده و علی(ع)  را به عنوان جانشین خود و مصداق صراط مستقیم معرفی کرده و فرمودند: از آن حضرت اطاعت کنند. پیامبر اکرم(ص)  پس از آن کسانی را که به این حقیقت توجه کردند را به عنوان شیعه علی(ع)  معرفی نمودند و در مناسبت‌ها و موقعیت‌های مختلف از آنها به این عنوان یاد کردند. در کتب شیعه احادیث آن به وفور بیان شده است.
ما در این نوشته بر‌آنیم که با توجه به متون حدیثی و تفسیری و تاریخی اهل تسنن به بیان روایاتی بپردازیم که این مسئله را بیان کرده‌ و به موقعیت و جایگاه شیعیان پرداخته‌اند.
شیعیان علی(ع)  بهترین مخلوقاتند
پیامبر اکرم(ص)  هنگامی که آیه { إِنَّ الَّذينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ أُولئِكَ هُمْ خَيْرُ الْبَرِيَّةِ } (سورۀ بینه / 7) نازل شد در تفسیر و تبیین مصداق کامل آن حضرت علی(ع)  را معرفی فرمودند، به طوری که اصحاب هنگامی که علی(ع)  تشریف می‌آورد می‌گفتند: «جاء خیر البریة» (جلال الدین سیوطی، الدر المنثور، ج 6، ص 379، ذیل آیه شریفه ؛ شوکانی، فتح القدیر، ج 5، ص 477؛ ابن مردویه اصفهانی، مناقب علی بن ابی طالب، ص 346؛ ابن عساکر، تاریخ مدینة الدمشق، ج 42، ص 371)
آن حضرت در روایات متعددی به بیان مصادیق دیگر «خیر البریة» پرداخته و به علی(ع)  فرمودند: «هو أنت و شيعتک» و در ادامه فرمودند: «تأتی أنت و شيعتک يوم القيامة راضيين مرضيين» و همانطور که در سورۀ حمد بعد از بیان کسانی که به آنها نعمت داده شده توجه مسلمانان را به طرف مقابل آنها جلب کرده و کسانی که مورد غضب پروردگار و گمراهان هستند را معرفی می‌کند در ادامه این روایت نیز پیامبر چنین کرده و می‌فرماید: «و يأتی عدوک غضاباً مقمحين» حضرت علی(ع)  از پیامبر(ص)  می‌پرسند: «و من عدوی؟» پیامبر(ص)  می‌فرمایند: «من تبرأ منک و لعنک» و در ادامه می‌فرمایند: «رحم الله علياً يرحمه الله» این روایت را حاکم حسکانی در کتاب شواهد التنزیل ذیل آیه شریفه بینه /7 نقل کرده است. (ج 2، ص 460 و 461، ح 1126 و 1127 و ص 465، ح 1134 -1132 و ص 466، ح 1138 – 1135 و ص 472، ح 1145 و ص 473، ح 1148)
روایات بسیاری در تفسیر این آیه، در متون حدیثی و تفسیری اهل تسنن این حقیقت را به تعابیر نزدیک به هم نقل کرده‌اند، که در آن شیعیان در روز قیامت را «راضیین مرضیین» (هم خود راضی هستند و هم مورد رضایت خداوند هستند) معرفی می‌کند. (جلال الدین سیوطی، الدر المنثور، ج 6، ص 379 ؛ زرندی حنفی، نظم الدرر السمطین، ص 92 و 93 ؛ شوکانی، فتح القدیر، ج 5، ص 477 ؛ آلوسی، تفسیر آلوسی، ج 30، ص 207 ذیل آیه شریفه؛ ابن مردویه اصفهانی، مناقب علی بن ابی طالب(ع)  و ما نزل من القرآن فی علی(ع) ، ص 347 و 346، ذیل آیه شریف؛ قندوزی حنفی، ینابیع المودة، ج 2، ص 357، باب 85، ج 21 ؛ و ص 452)
در روایات دیگری ذیل این آیه شریفه پیامبر اکرم(ص)  قسم خورده و فرموده‌اند: که علی(ع)  و شیعیان آن حضرت در قیامت رستگارند: «ان هذا و شيعته لهم الفائزون يوم القيامة» (جلال الدین سیوطی، الدر المنثور، ج 6، ص 379 ذیل آیه شریفه ؛ شوکانی، فتح القدیر، ج 5، ص 477 ؛ ابن عساکر، تاریخ مدینة دمشق، ج 42، ص 371)
در روایات دیگری نیز پیامبر(ص)  ذیل آیه شریفه فرمودند: وعده‌گاه شیعیان علی(ع)  با پیامبر(ص)  در قیامت حوض کوثر است در حالی که چهره آنها از نور درخشان است «…. و موعدی و موعدکم الحوض اذا جثت الامم للحساب تدعون غراً محجلين» (جلال الدین سیوطی، الدر المنثور، ج 6، ص 379 ذیل آیه شریفه ؛ ابن مردویه اصفهانی، مناقب علی بن ابی طالب(ع) ، ص 347 ذیل آیه شریفه ؛ موفق الخوارزمی، مناقب، ص 266 – 265)
در روایاتی که از پیامبر اکرم(ص)  در کتب اهل تسنن ذکر شده، مقام گروه خیرالبریة (شیعیان) از ملائکه نیز بالاتر است. آن حضرت فرمودند: «أتعجبون من منزلة الملائکة من الله و الذی نفسي بيده لمنزلة العبد المؤمن عندالله يوم القيامة اعظم من منزلة ملک و اقروا إن شئتم، ان الذين امنوا و عملوا الصالحات اولئک هم خير البرية» (جلال الدین سیوطی، الدر المنثور، ج 6، ص 379، ذیل آیه شریفه) و در روایت دیگر می‌فرمایند که اینان گرامی‌ترین مخلوقات خدای تعالی هستند. «ابن مردويه عن عائشة قالت: قلت يا رسول الله من اکرم الخلق علی الله، قال: يا عائشة اما تقرئين «ان الذين آمنوا و عملوا الصالحات اولئک هم خير البرية»
( جلال الدین سیوطی، الدر المنثور، ج 6، ص 379، ذیل آیه شریفه)
با توجه به روایاتی که نقل شد معنای «خیر البریة» در نزد پیامبر(ص)  مشخص می‌شود و لذا با توجه به روایات دیگری که در بیان مقام «خیر البریة» آمده است می‌توانیم عظمت و ارزش فوق العاده مقام شیعیان علی(ع)  را بدست آوریم.
منبع : نشريه شيعه شناسي ، شماره1