یکی از مهمترین آیات قرآن كه دلالت بر عصمت امامان معصوم(ع) میكند آیهی تطهیر است. خداوند متعال در سوره احزاب آیهی 33 میفرماید انَّما يُريدُ اللّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهيرًا خداوند فقط مىخواهد پلیدى و گناه را از شما اهل بیت دور كند و كاملًا شما را پاك سازد.
به دلیل {إِنَّما} در آیه (كه دلالت بر انحصار میكند) خداوند اراده كرده است هرگونه پلیدی چه ظاهری و چه باطنی «ال» در {الرِّجْسَ}، «ال جنس» است یعنی هر نوع پلیدی) را تنها از اهل بیت دور كند. لذا آنان به خواست خدا پاك و مطهر میباشند.
درست است كه اهل بیت در لغت، به اهل یك خانواده اطلاق میشود كه همسر هم جزء آنها است ولی دلائل متعددی داریم كه خداوند از كلمهی اهل بیت در این آیه، معنای خاصی اراده كرده است از جمله روایات فراوانى در منابع اهل تسنن موجود است كه رسول خد(ص) صراحتا مصداق «اهل بیت» در آیه تطهیر را روشن كرده است.
1- در آيات ياد شده وقتي سخن از زنان پيامبر اکرم (ص) به ميان آمده ، ضمير جمع مؤنث به کار رفته مانند:
من يات منکن – و من يقنت منکن – لستن – ان اتقيتن – تخضعن – وقرن – بيوتکن و ….
ولي وقتي به آيه تطهير رسيده ضماير جمع مذکر به کار رفته مانند:
ليذهب عنکم – ويطهرکم .
پس معلوم مي شود مخاطب در آيه تطهير غير از مخاطب در آيات قبل و بعد از آيه تطهير است.
2 – زنان پيامبر گرامي (ص) متعدد بودند و در خانه هاي مختلف زندگي مي کردند و اگر چنان که آيه تطهير نيز شامل آن ها مي شد بايد جمله (اهل البيوت) مي آمد و حال آن که (اهل البيت) آمده است چنانچه در اول آیه آمده است: {وَ قَرْنَ في بُيُوتِكُنَّ} (احزاب/33) و در آیه 53 سوره احزاب مىفرماید: {يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لا تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ بنابراین مراد از آیه هرگز نمىتواند زنان پیامبر باشد.
3 – طبق روايت صحيح مسلم و غيره وقتي آيه تطهير نازل شد رسول اکرم (ص) حضرت علي و فاطمه و حسن و حسين را زير کساء قرار داد و آيه شريفه قرائت فرمود روايت صحيح مسلم:
قَالَتْ عَائِشَةُ خَرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم غَدَاةً وَعَلَيْهِ مِرْطٌ مُرَحَّلٌ مِنْ شَعْر أَسْوَدَ فَجَاءَ الْحَسَنُ بْنُ عَلِيّ فَأَدْخَلَهُ ثُمَّ جَاءَ الْحُسَيْنُ فَدَخَلَ مَعَهُ ثُمَّ جَاءَتْ فَاطِمَةُ فَأَدْخَلَهَا ثُمَّ جَاءَ عَلِيٌّ فَأَدْخَلَهُ ثُمَّ قَالَ (إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا).
صحيح مسلم: 7 /130 ح 6414.
4 – در صحيح مسلم آمده که از زيد بن ارقم سؤال شد آيا به زنان پيامبر (ص) اهل بيت پيامبر گفته مي شود يا خير؟ پاسخ داد همسر يک مرد از اهل بيت آن به حساب نمي آيد زيرا چه بسا زني با مردي يک عمر زندگي مي کند ولي در آخر عمر طلاق گرفته و به خانه پدرش رفته و جزء اهل بيت پدر محسوب مي شود:
إنّ زيد بن أرقم سئل عن المراد بأهل البيت هل هم النساء ؟ قال: لا / وأيم اللّه ، إنّ المرأة تكون مع الرجل العصر من الدهر ، ثمّ يطلّقها ، فترجع إلى أبيها وقومها.
)صحيح مسلم: ج 7 ص 123، (رقم 6381)، كتاب فضائل الصحابة، باب فضائل علي بن أبي طالب (
5 – زنان پيامبر هيچيک ادعا نکرده اند که آيه تطهير شامل ما نيز مي شود بلکه خلاف آن را نقل کرده اند مانند ام سلمه که مي گويد پس از نزول آيه تطهير و تکريم حضرت رسول گرامي علي و فاطمه و حسن وحسين عليهم السلام را ، من جلو رفته و از حضرت پرسيدم آيا من هم عضو اهل بيت هستم ؟ حضرت پاسخ داد تو آدم خوبي هستي و عضو اهل بيت نيستي بلکه از همسران پيامبر هستي :
صحيح ترمذي:
عن أمّ سلمة، أنّ النبي صلى الله عليه وسلم جلل على الحسن والحسين وعلى وفاطمة كساء ثمّ قال : «اللهم هؤلاء أهل بيتى وحامّتي أذهب عنهم الرجس وطهّرهم تطهيراً فقالت أم سلمة : وأنا معهم يارسول الله ؟ قال: إنّك على خير. هذا حديث حسن صحيح . وهو أحسن شئ روى في هذا الباب.
سنن الترمذي: ج 5 ص 361.
رواه الحاكم قائلا: هذا حديث صحيح على شرط البخاري ولم يخرجاه. المستدرك: 2/ 416، 3/ 146. وقال بعد نقل رواية اخرى بعد ذلك: هذا حديث صحيح على شرط مسلم ولم يخرجاه. المستدرك: 2/ 416.
وروى أيضاً عن عن عمر بن أبي سلمة قال: (لما نزلت هذه الآية على النبي (صلى الله عليه وآله): (إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرا) في بيت أم سلمة، فدعا فاطمة وحسناً وحسيناً، فجللهم بكساء وعلي خلف ظهره، فجلله بكساء، ثم قال: اللهم، هؤلاء أهل بيتي، فاذهب عنهم الرجس وطهرهم تطهيراً، قالت أم سلمة: وأنا معهم يا رسول الله؟ قال: أنت على مكانك وأنت إلى خير).
سنن الترمذي 5: 328. قال عنه الألباني: صحيح. صحيح سنن الترمذي، الألباني 3: 306 ح 3205.
در روايتي که سيوطي و طبراني و احمد بن حنبل نقل کرده اند آمده که ام سلمه مي گويد من جلو رفته و طرف کساء را گرفته تا داخل شوم حضرت رسول گرامي (ص) کساء را از دست من گرفت و کشيد و به من اجازه ورود به درون عباء را نداد:
عن أمّ سلمة أنّها قالت: «فرفعت الكساء لأدخل معهم فجذبه من يدي وقال: إنّك على خير .
مسند أحمد ج 6 ص 323، المعجم الكبير للطبراني ج 3 ص 53،الدر المنثور ج 5 ص 198.
پس بنا بر اين اگر کسي بخواند بگويد که زنان پيامبر نيز داخل اهل بيت هستند و آيه تطهير آنان را نيز شامل مي شود بايد عبا را از دست پيامبر گرفته و به زور زنان حضرت را داخل آن نمايد .
طبق این روایت، پیامبر(ص) به ام سلمه اجازه نداد وارد كسا شود و فرمود: تو خوب هستی ولی اهل بیت من این چند نفرند.
پس چگونه اهل تسنن با قاطعیت ادعا میكنند اهل بیت پیامبر(ص) همسران وی هستند!!!
6- در قرآن كریم از همسران پیامبر(ص) با دو عبارت ازواج النبی و نساء النبی یاد شده مانند: {يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ ِلأَزْواجِكَ… } (احزاب/28)؛ {يا نِساءَ النَّبِيّ… ِ} (احزاب/30) ولی در آیهی 33 به یكباره از عبارت اهل بیت، استفاده میكند. مشخص میشود كه اهل بیت غیر از ازواج و نساء پیامبر(ص) هستند. .
7-در آیات سوره احزاب دو نوع خطاب است یك خطاب همراه با عتاب و تهدید است كه مخاطب آن همسران پیامبر هستند و یك خطاب همراه با احترام و پاكی است كه افرادی هستند غیر از زنان پیامبر.
در خطاب به زنان پیامبر آنان را دعوت به سادهزیستی با پیامبر كرده و در صورت نپذیرفتن آن، تهدید به طلاق میكند، به آنان توصیه میكند با نامحرمان عفت در كلام داشته باشند، به آنان فرمان داده تا در خانههایشان بمانند و مانند دوران جاهلیت با آرایش ظاهر نشوند و اطاعت از رسول خد(ص) كنند. این لحن و خطابها با این قسمت كه خطاب میكند (شما ای اهل بیت به اراده الهی از هر رجس و آلودگی پاكیزه هستید) سازگار نیست و معلوم میشود مخاطب كسی دیگر است.
8- مقصود از بیت در اینجا، بیت مادی كه از خشت و گل یا آجر و سنگ ساخته میشود، نیست. بلكه مقصود از بیت، بیت نبوت و خانهی وحی است و اهل آن، كسانی هستند كه با صاحب خانه علاوه بر علایق مادی، رابطهی معنوی و پیوند روحی داشته باشند تا همگی از بیت واحدی باشند. از این رو است كه خداوند به حضرت نوح(ع) خطاب میكند كه فرزند منحرفت از اهل تو نیست. {إِنَّهُ لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ}( هود/46) در حالی كه از لحاظ جسمی. مادی فرزند حضرت نوح بود. و به خاطر همین ارتباط روحی و معنوی با نبوت بود كه پیامبر در حق حضرت سلمان فرمود: «سلمان منّا أهل البيت»( سير اعلام النبلاء ج1 ص 539) زیرا حضرت سلمان، مصداق كامل آیهی شریفهی {فَمَنْ تَبِعَني فَإِنَّهُ مِنّي}( ابراهيم/36) بود.
حال آنهایی كه ادعا میكنند منظور از اهل بیت، فقط همسران پیامبر(ص) هستند روایت «سلمان منا اهل البیت» را چگونه توجیه میكنند؟
در حالی كه سلمان مرد بود ولی پیامبر(ص)، او را جزو اهل بیت خود دانسته است. اگر پیامبر(ص) معتقد بود كه اهل بیت، همسرانش هستند، نباید سلمان را داخل در اهل بیت خود میكرد.
پس معلوم میشود اهل بیت، غیر از همسران است.
—————————————–
([1]) الکافی، ج 8، ص 213.
([2]) اطلس شیعه، 435.
([3]) . کمال الدین، ج 2، ص 193.
([4]) مقام معظم رهبری 1/1/1390.
([5]) همان.
([6]) همان 3/2/1390.
([7]). هراير دكمجيان، اسلام در انقلاب جنبشهاي اسلامي معاصر، ترجمه دكتر حميد احمدي، چاپ سوم، تهران، سازمان انتشارات كيهان، 1377، ص 286.
منبع : شيعه شناسي ربيع الثاني 1433 سال 1390
هیچ نظری وجود ندارد