وضعیت فرهنگی
اگرچه هنوز سبک لباس عربی سنتی در بحرین متداول است ولی بسیاری از مردم در شهرهای بزرگ از لباسهایی به سبک غربی استفاده میکنند. فرهنگ بحرین آخرین سلسله از تمدن هزار سال اخیر است. این کشور به دور از محیطی قدیمی، میتواند ادعا کند که در میان کشورهای کوچک آسیایی غربی، بسیار توسعه یافته است. بحرین در مدت زمان کوتاهی خصوصیات یک کشور مدرن را به خود گرفته است.
محیط اجتماعی بحرین، موقعیت را برای یک زندگی غربی در منطقه خلیج فارس فراهم کرده است. امروز آموزش در بحرین از سطح بالایی برخوردار است و مردم این کشور علیرغم کسب الگوهای غربی در روش کار و زندگی خود، همچنان سعی در حفظ فرهنگ اصلی خود دارند. به طوری که میتوان گفت: مردم در اجرای فرهنگ و آداب خود نسبت به سایر رسوم غربی و شرقی کوشاتر میباشند.
از آنجا که بحرین سالها بخشی از خاک ایران محسوب میشده؛ فرهنگ و زبان فارسی در این کشور مشاهده میشود. از طرفی نیز به علت موقعیت مناسب بحرین از نظر جهانگردی، عوامل مساعدی برای سیر خارجیان به این کشور فراهم شده که بیتأثیر بر فرهنگ مردم بحرین نبوده است.
یکی از ویژگیهای مهم اجتماعی در بحرین حضور دو نژاد ایرانی و عرب با دو مذهب شیعه و سنی است. اما با وجود افتراق موجود، این دو نژاد در طول زمان طولانی در کنار هم زیستهاند. تماسهای طولانی آنان باعث به وجود آمدن تشابهات بسیاری در بین آنها شده است.
زنان بحرین در سنت عربی ـ اسلامی، با زنان منطقه خلیج فارس سهیم هستند ولی نسبت به آنان از آزادی بیشتری برخوردارند.آموزش و پرورش در بحرین پیشنه کهن دارد. هنگامی که در دوران صفویان، بحرین جزو قلمرو ایران بود، همانند دیگر نقاط کشور، از پیشرفتهای فرهنگی برخوردار شد و به صورت یکی از مهمترین مراکز علمی ـ شیعی در منطقه در آمد.
سابقه آموزش و پرورش در بحرین از دیگر سرزمینهای جنوبی خلیج فارس قدیمیتر است. آموزش و پرورش در این کشور اجباری نیست؛ زیرا بحرین با مسئله کمبود کادر آموزشی روبهرو است. ولی کلیه مراحل آموزشی آن رایگان است. بیشتر جوانان بحرینی پس از گرفتن دیپلم، برای ادامه تحصیل راهی کشورهای دیگر میشوند. بحرین بالاترین درصد باسوادان را نسبت به سایر کشورهای عرب ساحل جنوبی خلیج فارس داراست.
بحرین از نظر امکانات آموزشی و تحصیلات عالی، وضعیت مطلوبی را داراست.دانشگاه بحرین در ۱۹۸۶ میلادی در شهر عیسی تأسیس شد. این دانشگاه با کالج هنر، علوم و آموزش و پلی تکنیک خلیج ادغام شده و دانشگاهی مستقل است.بحرین با همه کوچکی، دارای تاریخی بسیار غنی است که حکایت از وجود تمدنی بسیار کهن دارد. در بحرین، سال میلادی، سال رسمی است و روزهای تعطیل به این شرح است: اول ژانویه، اول ماه رمضان، عید فطر، روز مبعث پیامبر|، عید قربان، اول محرم، روز عاشورا، تولد پیامبر| و روز استقلال.
رسانههای عمومیبحرین به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود، سالهاست که به عنوان مرکز خبری مورد توجه اکثر سازمانهای خبری دنیا قرار داشته و برخی از بنگاههای خبری، مرکز منطقههای خود را در این کشور مستقر کردهاند.
اولین روزنامه در بحرین در ۱۹۳۹ میلادی در آستانه جنگ جهانی و به نام «صوت البحرین» یعنی صدای بحرین منتشر شد. مطبوعات روزانه دولت بحرین (روزنامههای طرفداران دولت) عبارتاند از: اخبار الخلیج، الایام، الجریده، الرسمیه.
رادیو بحرین در ۱۹۷۷ میلادی تأسیس شده و دارای ۴ شبکه رادیویی با برنامههای مختلف است. تلویزیون بحرین پخش برنامههای خود را به صورت رنگی از ۱۹۷۳ آغاز کرده است و شامل پنج شبکه به زبانهای عربی و انگلیسی است و شرق عربستان سعودی، قطر و امارات متحده عربی را تحت پوشش قرار میدهد.دولت بحرین بر تمام رسانههای گروهی داخلی و جریان خبر رسانی نظارت دارد.
وضعیت اقتصادیکشور بحرین یک منطقه بالقوه اقتصادی است و به دلیل دارا بودن شرایط خاص جغرافیایی و سیاسی، دارای مزایای فراوان برای جلب سرمایهگذاری است. بحرین از نظر اقتصادی، پیوندهای محکمی با کشورهای ثروتمند همسایه خود یعنی عربستان سعودی و امارات عربی متحده دارد.
مهمترین محصول بحرین خرما و بعد از آن یونجه است. کشاورزی و زراعت در بحرین به دلایل شرایط اقلیمی به گونهای است که نمیتوان انتظار چندانی از آن در این سرزمین داشت و دامپروری نیز در بحرین رواج چندانی ندارد. صید مروارید در آبهای مجاور بحرین، فعالیت اقتصادی عمدهای را در چهار هزار سال اخیر داشته است. صنعت بحرین بر گاز و نفت و آلومینیوم استوار است. ([۱])
در گذشته، صید مروارید مهمترین عامل رونق اقتصادی بحرین بود که با کشف نفت از اهمیت آن کاسته شد، اما با توجه به وسعت محدود بحرین، این کشور کمترین ذخیره نفتی کشورهای حوزه را در اختیار دارد.امیرنشین بحرین که استخراج نفت را از دهه ۳۰ میلادی آغاز کرده، از اولین کشورهای این ناحیه است که ذخایر آن تقریباً رو به اتمام است و تنها مقدار ناچیزی حدود چهل هزار بشکه در روز تولید دارد. طبق تخمینهایی که زده میشود، منابع نفتی بحرین، ۲۳۳ میلیون بشکه یا به عبارتی کمتر از یک درصد مجموع ذخایر نفتی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس تخمین زده شده است. ([۲])
منابع گاز در بحرین، شامل منطقه خوف میشود که در منطقه وسیعی در خلیج فارس است و به طوری که تخمین زده شده، حاوی ۲۶۳ میلیارد متر مکعب گاز میباشد که جوابگوی شصت سال تولید با سطح فعلی است. از اینرو، طول عمر منابع گاز، بیش از دو برابر طول عمر ذخایر نفت برآورد شده است. پس از نفت و گاز، صنعت آلومینیوم از اهمیت خاصی در بحرین برخوردار است.
پی نوشت ها
([۱]) خبرگزاری مهر www.mehrnews.com.
([۲]) معصومه سیف افجهای، بحرین (کتاب سبز)، چاپ اول، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بینالمللی، ۱۳۷۶، ص ۸٫
برگرفته از کتاب “شیعیان بحرین” نوشته ی علی انصاری یویر احمدی
مجمع جهانی شیعه شناسی
هیچ نظری وجود ندارد