برچسب: عصمت

عصمت انبیاء (عصمت حضرت محمد (ص) - آیه ۵ مدثر) {وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ} «و از پلیدی دوری کن». اصل «رُجز» در لغت به معنای اضطراب و پی در پی بودن حرکات است. رُجز در آیه مورد بحث به معنای: «الشرک ما کان» یعنی شرک اندکی است که وجود داشته، تفسیر شده است؛ یعنی کسی که جز خدا را پرستش کند، در اعتقادش شک و اضطراب دارد و به عبادت بتها نیز ...

عصمت پیامبران (عصمت حضرت محمد (ص) -آیه ۱۰۷ نساء ) {وَلاَ تُجَادِلْ عَنِ الَّذِینَ یخْتَانُونَ اَنفُسَهُمْ إِنَّ اللهَ لاَ یحِبُّ مَن کَانَ خَوَّاناً اَثِیماً} «و از آنها که به خود خیانت کردند، دفاع مکن! زیرا خداوند، افراد خیانت‌پیشه گنهکار را دوست ندارد.» برخی از ظاهر این آیه چنین برداشت نموده‌اند که پیامبر تمایل به حمایت از خائن داشته است، به همین دلیل مورد عتاب شدید خداوند قرار گرفته است. فخررازی ...

فرق عصمت با عدالت     عصمـت مانند عدالت نیست و دست کم در موارد زیر با هم تفاوت دارند: رتبه وجودی عدالت، ضعیف‌تر از عصمت است. عدالت، گرچه مانع از صدور گناه می‌شود ولی میل به گناه را از بین نمی‌برد. بنابراین، گرچه بیشتر اوقات از شخص عادل، گناه سر نمی‌زند اما هر لحظه احتمال صدور گناه از شخص عادل وجود دارد؛ به این معنی که گاهی از او ...

منشأ عصمت   چه عاملی باعث شده است تا این ملکه نفسانی برای معصومین حاصل شود و آنها از ارتکاب گناهان و حتی خطا و نسیان مصون بمانند؟ در پاسخ به این سؤال اقوال مختلفی وجود دارد. اما از میان آنها نظریه‌ای کامل و مقبول است که به دو سؤال اساسی زیر پاسخ دهد: چه عامل یا عواملی موجب می‌شود تا معصومان در مقام عمل به اختیار خود آلودگی‌ها را ...

عصمت موهوبی است یا اکتسابی؟   اما سؤال دوم که آیا عامل عصمت با اختیار خود معصوم به دست آمده یا اعطای آن موهبت الهی است، با پاسخ‌های مختلفی روبه‌رو شده است.() چنانچه از تعاریف بیشتر فلاسفه ـ که عصمت را به «ملکه نفسانی» تعریف می‌کنند ـ و نیز تعریف بیشتر متکلمین ـ که عصمت را «لطف الهی» می‌دانند ـ در حقیقت عصمت و بیان منشأ آن دانسته شد، نه ...

امکان عصمت     پس از بحث در ماهیت عصمت و منشأ آن، نخستین بحث درباره عصمت، امکان معصوم بودن انسان‌هاست؛ زیرا اگر معصوم بودن انسان محال باشد، بحث‌های دیگر بی‌معنی خواهد بود. برخی می‌پندارند لازمه عصمت پیامبران این است که آنها از نوع ملائکه و فرشتگان باشند و انسان چون شهوت و غضب دارد و همیشه در معرض سهو، نسیان و غفلت است، نمی‌تواند معصوم باشد. خلاصه دلیل آنها ...

عصمت فرشتگان     یکی از گروه موجودات که دارای مقام عصمت‌اند، فرشتگان الهی هستند. البته با پذیرفتن این فرض که آنها را مختار و دارای تکلیف و مسئولیت بدانیم، زیرا در غیر این صورت سخن از عصمت آنها منطقی و بجا نخواهد بود. از دقت در آیات قرآن() و روایات اهل‌بیت(علیهم السلام)() چنین بر می‌آید که اختیار و مسئولیت‌پذیری فرشتگان امری مسلم است. بیان اقوال در مورد عصمت ملائکه، ...

دلایل عصمت انبیاء علیهم السلام   نخستین گروه از انسان‌ها که معصومند، پیامبران هستند. وجـوب عـصمت انبیا و پاکی آنها از هرگونه آلودگی یکی از مهم‌ترین مسائل علم کلام است. تمام مسلمانان بر ضرورت عصمت أنبیا از تعمد کذب در ادعای رسالت و تبلیغ وحی تأکید دارند.() با توجه به آیات قرآن() و إجماع علمای متقدم و متأخر() می‌توان گفت که فی الجمله عصمت أنبیا حقیقت مفروغ عنه و متفق ...

عصمت امامان   گروه دیگر از معصومان، أئمّه(علیهم السلام) ـ امامان دوازدگانه شیعه ـ هستند. امامیه عصمت را از اساسی‌ترین صفات امام می‌دانند و بر این عقیده‌اند که امامان، هم چون پیامبران، باید در تمام دوران زندگی از همه گناهان و پلیدی‌ها ـ عمداً و سهواً ـ معصوم باشند.() در حالی‌که اهل سنت (معتزله، اشعریه، ماتریدیه و...) چنین صفتی را برای امام قائل نیستند. سید شریف جرجانی در «شرح مواقف» ...

عصمت امامان در آیات قرآن   الف ـ آیه امامت {وَإِذِ ابْتَلَی إِبْرَاهِیمَ رَبُّهُ بِکَلِمَاتٍ فَاَتَمَّهُنَّ قَالَ إِنِّی جَاعِلُکَ لِلنَّاسِ إِمَاماً قَالَ وَمِن ذُرِّیَّتِی قَالَ لاَ یَنَالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ}.() لغات آیه: ابتلاء: امتحان و اختبار از امور و صفات نفسانی ـ مانند إطاعت، شجاعت، سخاوت، عفت، علم، وفاء و اضداد اینها ـ موجود در شخص است.() کَلمات: قضایایی است که خداوند ابراهیم را به آنها مبتلا نمود و عهود الهیه‌ای ...