منظور از حدیثی که در آن آمده امام کاظم(ع) برای رهایی شیعه از غضب خدا خود را فدا کردند، چیست؟
پرسش
در حدیثی آمده است حضرت امام کاظم(ع) میفرماید: «همانا خداوند به شیعیان غضب میکند. سپس خداوند به من دستور داد که کدام را انتخاب میکنید بین او و آنها؟ من گفتم: به خدا قسم آنها را نجات بدهم از غضب خداوند». مقصود از این حدیث چیست؟
پاسخ اجمالی
در روایتی از امام موسی بن جعفر(ع) نقل شده است که ایشان فرمودند: «خداى -عزّ و جلّ- بر شیعه غضب کرد، پس مرا مخیّر ساخت که یا من و یا آنها فدا شویم، به خدا قسم! من با دادن جان خودم ایشان را حفظ کردم».[۱]
برای بررسی این روایت توجه به این نکات ضروری است:
۱٫ در مورد متن حدیث؛ اندیشمندان دینی، گفتارهایی در تفسیر این روایت و در بیان علت غضب خداوند بر شیعیان بیان کردهاند؛ مانند این تفسیر:
این غضب یا به این جهت بود که شیعیان تقیّه را ترک کرده و امامت آن امام را آشکار کردهاند؛ سپس هارون الرشید مردد ماند بین اینکه شیعیان و تابعان آن امام را بکشد یا اینکه آن امام را زندانی کرده و او را به شهادت برساند. پس امام برای شیعیان خود دعا کرده و بلا را برای خود خواستند، یا اینکه علت غضب را در این بدانیم که شیعیان آن امام را حمایت نکردند و در پیروی از او نیّت خالص و پاک نداشتند.[۲]
۲٫ با این وجود، این روایت به لحاظ سند، چندان قابل اعتماد نبوده و مرسل میباشد. بنابر این، نمیتوان قطعیتی برای صدور این روایت از امام کاظم(ع) قائل شد؛ لذا بر فرض قبول سند این روایت، میتوان با توضیحاتی که ارائه شد، آنرا پذیرفت.
[۱]. «موسى(ع): إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ غَضِبَ عَلَى الشِّیعَهِ فَخَیَّرَنِی نَفْسِی أَوْ هُمْ فَوَقَیْتُهُمْ وَ اللَّهِ بِنَفْسِی»؛ کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، محقق و مصحح: غفاری، علی اکبر، آخوندی، محمد، ج ۱، ص ۲۶۰، دار الکتب الإسلامیه، تهران، چاپ چهارم، ۱۴۰۷ق.
[۲]. مجلسی، محمد باقر، مرآه العقول فی شرح أخبار آل الرسول، محقق و مصحح: رسولی، سید هاشم، ج ۳، ص ۱۲۶، دار الکتب الإسلامیه، تهران، چاپ دوم، ۱۴۰۴ق.
shiastudies.com/fa
هیچ نظری وجود ندارد