بسم الله الرحمن الرحیم
جناب استاد دکتر احمد محمد احمد الطیب
شیخ و رئیس محترم جامع الازهر
السلام علیکم و رحمهالله
با احترام، مایلم مراتب تعجب و تأسف و اعتراض خود و علمای مجمع جهانی شیعه شناسی و دین پژوهان ایران را نسبت به بیانیه اخیر شورای فتوای الازهر که در روزهای گذشته و در پی تهاجم ظالمانه آمریکا و اسرائیل و در میانه تحولات و درگیریهای جاری در منطقه صادر شده است، به حضورتان ابراز نمایم.
در این بیانیه، ضمن تأکید بر ضرورت صیانت از حرمت خون مسلمانان و رعایت اصول و قواعد حقوق بینالملل، اقدامات نظامی جمهوری اسلامی ایران علیه مواضع ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی در منطقه محکوم و این اقدامات عاملی برای بیثباتی منطقه قلمداد شده است حالیکه ایران به دفاع و مقابله با مبادی تجاوزات برخاسته است . در این خصوص مایلم چند نکته را به محضر جنابعالی تقدیم کنم.
نخست آنکه، همانگونه که مستحضرید، در جریان تحولات اخیر، حملاتی علیه حاکمیت و تمامیت سرزمینی جمهوری اسلامی ایران صورت گرفت که به شهادت رهبر و مرجع فرزانه و اعضای خانواده اش و جمعی از فرماندهان نظامی و شماری از شهروندان بیگناه انجامید. در چنین شرایطی این پرسش مطرح میشود که آیا ملتی که مورد حمله قرار گرفته است، از منظر شرع و حقوق بینالملل، راهی جز دفاع مشروع از خود دارد؟ همچنین انتظار میرفت در کنار تأکید بر حفظ جان مسلمانان، اصل محکومیت تجاوز به سرزمین یک کشور اسلامی نیز مورد توجه قرار گیرد که نگرفته است.
دوم آنکه در بیانیه مذکور، پاسخ نظامی ایران به برخی پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه مورد انتقاد قرار گرفته است؛ حال آنکه گزارشهای موجود حاکی از آن است که بخشی از عملیات نظامی علیه ایران از همین پایگاهها صورت گرفته است. از این رو، طرح این پرسش طبیعی است که چگونه اقدام متجاوز مورد توجه قرار نگرفته، اما پاسخ دفاعی طرف مورد حمله محکوم شده است!! در حالی که قرآن کریم میفرماید: «فَمَنِ اعتَدَىٰ عَلَیْکُمْ فَاعْتَدُوا عَلَیْهِ بِمِثْلِ مَا اعتَدَىٰ عَلَیْکُمْ».
سوم آنکه جای این پرسش باقی است که چرا نسبت به کشورهایی که سرزمین و امکانات خود را در اختیار نیروهای نظامی خارجی و دشمنان اسلام برای اقدام علیه یک کشور اسلامی قرار میدهند، تذکر و توصیهای مطرح نشده است؛ امری که میتواند پیامدهای جدی برای امنیت و همبستگی جهان اسلام داشته باشد.
در نهایت، ضروری است که در این مقطع حساس، به آینده جهان اسلام و سرنوشت امت اسلامی با نگاهی مسئولانه اندیشیده شود ونه جانبداری از دشمنان اسلام . تردیدی نیست که استمرار منازعات و گسترش درگیریها میتواند پیامدهای گستردهای برای منطقه و ملتهای مسلمان در پی داشته باشد. از این رو انتظار میرود مراکز بزرگ علمی و دینی جهان اسلام، با تأکید بر اصول عدالت، انصاف و دفاع از مظلومان، نقش مؤثری در هدایت افکار عمومی و تقویت همبستگی امت اسلامی ایفا نمایند.
امید است علمای برجسته جهان اسلام با تمسک به تعالیم قرآن کریم و سنت نبوی، در مسیر صیانت از کرامت انسانها، کاهش تنشها در جوامع اسلامی و مقابله با استکبار و دفاع از حقوق ملتهای مظلوم در همه جهان گام بردارند.
با تقدیم احترام
دکتر آیت پیمان
دبیرکل مجمع جهانی شیعهشناسی
و دبیر شورای دینپژوهان ایران
۲۹ رمضان المبارک ۱۴۴۷ هجری قمری
بسم الله الرحمن الرحیم
فضیله الإمام الأکبر الأستاذ الدکتور أحمد محمد أحمد الطیب
شیخ الأزهر الشریف
السلام علیکم ورحمه الله وبرکاته
یسرّنی أن أعرب لفضیلتکم عن بالغ الدهشه والأسف إزاء البیان الصادر مؤخراً عن مجلس الفتوى بالأزهر الشریف، والذی جاء فی خضم التطورات والتوترات الجاریه فی المنطقه.
فقد أکد البیان على ضروره صیانه دماء المسلمین واحترام القواعد الدولیه، إلا أنه فی الوقت ذاته أدان الإجراءات العسکریه التی اتخذتها الجمهوریه الإسلامیه الإیرانیه ضد مواقع الولایات المتحده الأمریکیه والکیان الصهیونی فی المنطقه، واعتبرها عاملاً لزعزعه الاستقرار.
وفی هذا السیاق أود أن أطرح على فضیلتکم عدداً من الملاحظات:
أولاً: لقد شهدت الأحداث الأخیره هجمات استهدفت سیاده الجمهوریه الإسلامیه الإیرانیه وأراضیها، وأسفرت عن استشهاد عدد من القاده العسکریین ومواطنین أبریاء. وفی مثل هذه الظروف یثور التساؤل: ألیس من حق أی دوله أو شعب یتعرض لاعتداء أن یمارس حقه المشروع فی الدفاع عن نفسه وفقاً لأحکام الشریعه الإسلامیه ومبادئ القانون الدولی؟
ثانیاً: لقد أدان البیان استهداف بعض القواعد العسکریه الأمریکیه فی المنطقه، فی حین تشیر التقاریر إلى أن بعض العملیات العسکریه التی استهدفت إیران قد انطلقت من تلک القواعد نفسها، الأمر الذی یثیر تساؤلات حول معیار التقییم فی مثل هذه القضایا، خاصه فی ضوء قوله تعالى: «فَمَنِ اعْتَدَىٰ عَلَیْکُمْ فَاعْتَدُوا عَلَیْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَىٰ عَلَیْکُمْ».
ثالثاً: کما یظل التساؤل قائماً حول عدم توجیه تنبیه أو موقف واضح تجاه الدول التی تسمح باستخدام أراضیها أو منشآتها العسکریه لشن عملیات ضد دوله إسلامیه أخرى، وهو أمر قد تکون له آثار سلبیه على وحده العالم الإسلامی وأمنه.
وفی الختام، فإن المرحله الراهنه تتطلب من المؤسسات العلمیه والدینیه الکبرى فی العالم الإسلامی النظر بعین المسؤولیه إلى مستقبل الأمه الإسلامیه، والعمل على تعزیز قیم العدل والإنصاف والدفاع عن حقوق الشعوب المظلومه، بما یسهم فی تعزیز التضامن والوحده بین المسلمین.
نسأل الله تعالى أن یوفق علماء الأمه لما فیه خیر الإسلام والمسلمین.
وتفضلوا بقبول فائق الاحترام
الدکتور آیت بیمان
الأمین العام للمجمع العالمی لدراسات التشیع
وأمین مجلس الباحثین فی الدین فی إیران
۲۹ رمضان ۱۴۴۷ هـ
In the Name of God, the Most Compassionate, the Most Merciful
His Eminence Prof. Dr. Ahmed Mohamed Ahmed Al‑Tayeb
Grand Imam of Al‑Azhar
Peace be upon you,
I would like to express my surprise and deep concern regarding the recent statement issued by the Fatwa Council of Al‑Azhar, released amid the ongoing tensions and developments in the region.
While the statement emphasized the sanctity of Muslim lives and the importance of respecting international law, it simultaneously condemned the military actions undertaken by the Islamic Republic of Iran against the positions of the United States and the Israeli regime in the region, describing them as a source of regional instability.
In this regard, I would respectfully like to raise several points.
First, recent developments have included attacks against the sovereignty and territorial integrity of the Islamic Republic of Iran, which resulted in the deaths of several military commanders and innocent civilians. In such circumstances, an important question arises: does a nation subjected to such attacks not possess the legitimate right to defend itself under both Islamic principles and international law?
Second, the statement criticizes Iran’s response targeting certain U.S. military bases in the region, while reports indicate that some of the operations against Iran were launched from those same facilities. This raises questions about the standards applied in evaluating such situations, particularly in light of the Qur’anic principle: “Whoever transgresses against you, respond in the same measure as the transgression committed against you.”
Third, it is also important to consider why no clear warning or guidance was directed toward those states that allow their territories or military facilities to be used for operations against another Muslim country—an issue that may have serious implications for the unity and security of the Muslim world.
At this critical juncture, it is essential for major religious and scholarly institutions in the Muslim world to reflect responsibly on the future of the Islamic Ummah and to uphold the principles of justice, fairness, and the defense of oppressed peoples. Such efforts can contribute significantly to strengthening solidarity among Muslims and promoting stability in the region.
Please accept my highest regards.
Dr. Ayat Peyman
Secretary‑General of the World Assembly for Shi‘a Studies
Secretary of the Council of Religious Scholars of Iran
۲۹ Ramadan 1447 AH
هیچ نظری وجود ندارد